{"id":205681,"date":"2021-04-08T12:05:13","date_gmt":"2021-04-08T12:05:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.meydan.tv\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/"},"modified":"2021-04-08T12:05:13","modified_gmt":"2021-04-08T12:05:13","slug":"sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/","title":{"rendered":"Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259"},"content":{"rendered":"<p>\n  <i><br \/>\n    T\u0259kc\u0259 1948-1952-ci ill\u0259rd\u0259 h\u0259rbi hiss\u0259 m\u00fcxt\u0259lif t\u0259\u015fkilatlarla 38 milyon rubl d\u0259y\u0259rind\u0259 64 m\u00fcqavil\u0259 imzalay\u0131b, 25 milyon rubl na\u011fdla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b<br \/>\n  <\/i>\n<\/p>\n<p>\n  1952-ci ild\u0259 SSR\u0130 Nazirl\u0259r Sovetinin s\u0259dr m\u00fcavini Kliment Voro\u015filovun ad\u0131na bir \u015fikay\u0259t m\u0259ktubu daxil oldu. \u015eikay\u0259t\u00e7i h\u0259rbi hiss\u0259d\u0259 i\u015fl\u0259y\u0259n m\u00fclki v\u0259t\u0259nda\u015f idi. O bildirirdi ki, \u00e7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 H\u0259rbi Tikinti \u0130dar\u0259si adl\u0131 (rusca ad\u0131n\u0131n abbreviaturas\u0131 il\u0259 UVS) h\u0259rbi hiss\u0259d\u0259 d\u00f6vl\u0259t istiqrazlar\u0131 almaq \u00fc\u00e7\u00fcn pul y\u0131\u011f\u0131l\u0131b, amma daha az d\u0259y\u0259rd\u0259 istiqraz verilib.\n<\/p>\n<p>\n  M\u0259ktub Ba\u015f H\u0259rbi Prokurorlu\u011fa g\u00f6nd\u0259rildi. Burada \u015fikay\u0259t olunan h\u0259rbi hiss\u0259nin \u00fcnvan\u0131n\u0131 \u00f6yr\u0259nm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn M\u00fcdafi\u0259 Nazirliyin\u0259 m\u00fcraci\u0259t olundu. Al\u0131nan cavabda nazirliyin siyah\u0131s\u0131nda bel\u0259 bir hiss\u0259nin olmad\u0131\u011f\u0131 bildirilirdi. O zaman prokurorluq D\u00f6vl\u0259t T\u0259hkl\u00fck\u0259sizlik Nazirliyin\u0259 m\u00fcraci\u0259t etdi v\u0259 oradan da eyni cavab g\u0259ldi.\n<\/p>\n<p>\n  Sonrak\u0131 ara\u015fd\u0131rmalar inan\u0131lmaz, a\u011flas\u0131\u011fmaz, heyr\u0259tamiz bir fakt\u0131 ortaya qoydu: h\u0259r k\u0259sin v\u0259 h\u0259r \u015feyin total n\u0259zar\u0259td\u0259 oldu\u011fu bir \u00f6lk\u0259d\u0259 qapal\u0131 \u0259razisi, \u015f\u0259xsi hey\u0259ti, d\u00f6y\u00fc\u015f bayra\u011f\u0131, bir ne\u00e7\u0259 \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 \u015f\u00f6b\u0259l\u0259ri, polkovnik Nikolay Pavlenko adl\u0131 komandiri olan saxta h\u0259rbi hiss\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir.\n<\/p>\n<p>\n  ***\n<\/p>\n<p>\n  Rusiya imperiyas\u0131nda 1861-ci ild\u0259 t\u0259hkim\u00e7ilik h\u00fcququ l\u0259\u011fv edildi. Bu, k\u0259ndlil\u0259r\u0259 \u015f\u0259xsi azadl\u0131qla yana\u015f\u0131 iqtisadi f\u0259aliyy\u0259t azadl\u0131\u011f\u0131 da verdi. K\u0259ndlil\u0259rin \u00e7ox hiss\u0259si buna haz\u0131r deyildi, kimisi bacar\u0131qs\u0131zl\u0131dan, kimisi t\u0259nb\u0259llikd\u0259n, kimisi d\u0259 \u0259yya\u015fl\u0131qdan. Yaln\u0131z \u0259n z\u0259hm\u0259tke\u015fl\u0259ri, \u0259n bacar\u0131ql\u0131lar\u0131 \u00f6z t\u0259s\u0259rr\u00fcfatlar\u0131n\u0131 b\u00f6y\u00fcd\u0259 v\u0259 z\u0259nginl\u0259\u015f\u0259 bildil\u0259r, onlar\u0131 da sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 qol\u00e7omaq ad\u0131 il\u0259 ya g\u00fcll\u0259l\u0259dil\u0259r, ya da Sibir\u0259 s\u00fcrg\u00fcn etdil\u0259r.\n<\/p>\n<p>\n  Kiyev yax\u0131nl\u0131\u011f\u0131ndak\u0131 Novi Sokoli k\u0259ndind\u0259 1908-ci ild\u0259, 1912-ci ild\u0259 v\u0259 ya 1914-c\u00fc ild\u0259 anadan oldu\u011fu deyil\u0259n Nikolay Pavlenkonun atas\u0131 da qol\u00e7omaq idi v\u0259 ail\u0259si il\u0259 birlikd\u0259 s\u00fcrg\u00fcn edilmi\u015fdi. Amma Nikolay b\u0259xtind\u0259n bu hadis\u0259d\u0259n 2 il \u0259vv\u0259l, 1928-ci ild\u0259 do\u011fma k\u0259ndl\u0259rini t\u0259rk ed\u0259r\u0259k Minsk\u0259 getmi\u015fdi.\n<\/p>\n<p>\n  O, ilk saxtakarl\u0131\u011f\u0131na m\u0259hz bu zaman imza at\u0131r. Sovet qaydalar\u0131 m\u0259n\u015f\u0259c\u0259 \u201cistismar\u00e7\u0131 sinifl\u0259r\u201dd\u0259n olanlara ali t\u0259hsil alma\u011fa imkan vermirdi. Pavlenko kas\u0131b k\u0259ndli balas\u0131 olmas\u0131 haqq\u0131nda aray\u0131\u015f d\u00fcz\u0259ldir v\u0259 Belarusiya Politexnik \u0130nstitutunun in\u015faat m\u00fch\u0259ndisliyi fak\u00fclt\u0259sin\u0259 daxil olur.\n<\/p>\n<p>\n  Amma iki il sonra hans\u0131sa s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n t\u0259hsilini yar\u0131m\u00e7\u0131q qoyur. B\u0259zi m\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259 i\u015fl\u0259yib pul qazanmaq ist\u0259diyi \u00fc\u00e7\u00fcn bunu k\u00f6n\u00fcll\u00fc etdiyini, b\u0259zil\u0259rind\u0259 orta t\u0259hsili olmad\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn oxumaqda \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259km\u0259sini yaz\u0131rlar, h\u0259tta qol\u00e7omaq o\u011flu olmas\u0131n\u0131n a\u015fkara \u00e7\u0131xd\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia ed\u0259nl\u0259r d\u0259 var. H\u0259r halda Pavlenko Tula vilay\u0259tinin Yefremov \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 peyda olur v\u0259 tikintid\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  Pavlenkonun 1930-cu ill\u0259r\u0259 aid bioqrafiyas\u0131nda el\u0259 d\u0259 maraql\u0131 bir \u015fey yoxdur. T\u0259kc\u0259 onu deyim ki, bu d\u00f6vrd\u0259 NKVD-y\u0259 casusluq edir, b\u0259zi i\u015f yolda\u015flar\u0131ndan donos yaz\u0131r, v\u0259zif\u0259si d\u0259 get-ged\u0259 y\u00fcks\u0259lir. Almaniya SSR\u0130-y\u0259 h\u00fccum ed\u0259nd\u0259 o, art\u0131q sah\u0259 r\u0259isi i\u015fl\u0259yirdi.\n<\/p>\n<p>\n  M\u00fcharib\u0259nin ilk g\u00fcnl\u0259rind\u0259 Pavlenko 1-ci d\u0259r\u0259c\u0259li h\u0259rbi texnik (ba\u015f leytenant\u0131n analoqu) r\u00fctb\u0259si il\u0259 orduya \u00e7a\u011fr\u0131l\u0131r v\u0259 \u0259n a\u011f\u0131r d\u00f6y\u00fc\u015fl\u0259rin getdiyi Q\u0259rb h\u0259rbi dair\u0259sin\u0259 g\u00f6nd\u0259rilir. Buradak\u0131 b\u00fct\u00fcn sovet h\u0259rbi hiss\u0259l\u0259ri kimi q\u0259hr\u0259man\u0131m\u0131z\u0131n h\u0259rbi hiss\u0259si d\u0259 a\u011f\u0131r z\u0259rb\u0259l\u0259r al\u0131r v\u0259 b\u00f6y\u00fck itkil\u0259r ver\u0259-ver\u0259 geri \u00e7\u0259kilir.\n<\/p>\n<p>\n  1942-ci ilin yaz\u0131nda Pavlenkonu aerodrom tikintisin\u0259 ezam edirl\u0259r. Amma onun \u00f6z\u00fcn\u00fc bir daha t\u0259hl\u00fck\u0259y\u0259 atmaq kimi bir fikri yox idi. O, s\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fc il\u0259 birlikd\u0259 k\u00f6hn\u0259 xidm\u0259t yerind\u0259n gedir, t\u0259z\u0259 yerin\u0259 is\u0259 g\u0259lmir. C\u00fctl\u00fck Kalinin (indiki Tver) \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 peyda olur. Burada Nikolay\u0131n h\u0259yat\u0131na t\u0259sir g\u00f6st\u0259r\u0259n iki ciddi hadis\u0259 ba\u015f verir.\n<\/p>\n<p>\n  O, \u0259vv\u0259lc\u0259 Zinaida adl\u0131 q\u0131zla tan\u0131\u015f olur v\u0259 onunla evl\u0259nm\u0259k q\u0259rar\u0131na g\u0259lir. \u0130kinci hadis\u0259 is\u0259 onu adi f\u0259rarid\u0259n kitablara d\u00fc\u015f\u0259c\u0259k cinay\u0259tkara \u00e7evirdi. Yenic\u0259 tan\u0131\u015f oldu\u011fu L\u00fcdviq Rudni\u00e7enko adl\u0131 birisi bir d\u0259f\u0259 ona \u00f6z m\u0259har\u0259tini g\u00f6st\u0259rm\u0259k q\u0259rar\u0131na g\u0259lir: b\u0131\u00e7aqla ayaqqab\u0131n\u0131n daban\u0131nda sovet gerbi \u0259ks olunan m\u00f6h\u00fcr d\u00fcz\u0259ldir. Heyr\u0259t\u0259 g\u0259l\u0259n f\u0259rari h\u0259rbi texnik onun bu istedad\u0131ndan nec\u0259 yararlanmaq bar\u0259d\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr.\n<\/p>\n<p>\n  ***\n<\/p>\n<p>\n  Pavlenkonun ideyas\u0131 Rudni\u00e7enkonun bacar\u0131\u011f\u0131ndan he\u00e7 d\u0259 daha az heyr\u0259tamiz deyildi. O, saxta h\u0259rbi hiss\u0259 yaratmaq q\u0259rar\u0131na g\u0259lmi\u015fdi. Rudni\u00e7enkoya d\u00f6vl\u0259t gerbi v\u0259 \u201cH\u0259rbi-tikinti i\u015fl\u0259ri sah\u0259si \u2013 5\u201d yaz\u0131lan m\u00f6h\u00fcr v\u0259 buna uy\u011fun \u015ftamp haz\u0131rlama\u011f\u0131 tap\u015f\u0131r\u0131r. Bundan sonra daha y\u00fcks\u0259k s\u0259viyy\u0259li birlikl\u0259rin m\u00f6h\u00fcr v\u0259 \u015ftamplar\u0131 haz\u0131rlan\u0131r, yerli tipoqrafiyada r\u00fc\u015fv\u0259t m\u00fcqabilind\u0259 x\u00fcsusi blanklar \u00e7ap edilir.\n<\/p>\n<p>\n  B\u00fct\u00fcn \u0259sas \u0259rzaq m\u0259hsullar\u0131n\u0131n karto\u00e7ka il\u0259 oldu\u011fu, k\u00fctl\u0259vi acl\u0131\u011f\u0131n h\u00f6km s\u00fcrd\u00fcy\u00fc bir vaxtda Pavlenko bir ne\u00e7\u0259 banka \u0259t konservi m\u00fcqabilind\u0259 laz\u0131m olan b\u00fct\u00fcn add\u0131mlar\u0131 at\u0131r: bankda hesab a\u00e7\u0131l\u0131r, Kalinin tiki\u015f fabrikind\u0259n Rudni\u00e7enko v\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259n x\u0259b\u0259rdar dig\u0259r \u201czabitl\u0259r\u201d \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259rbi forma al\u0131n\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  M\u00fcharib\u0259nin ilk d\u00f6vr\u00fc SSR\u0130 \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259ddind\u0259n art\u0131q a\u011f\u0131r ke\u00e7diyind\u0259n idar\u0259\u00e7ilikd\u0259 xaos h\u00f6km s\u00fcr\u00fcrd\u00fc. \u018fsg\u0259rl\u0259r taq\u0131mlar\u0131ndan, b\u00f6l\u00fckl\u0259r taborlar\u0131ndan, alaylar diviziyalar\u0131ndan ayr\u0131 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 UVSR-5 adl\u0131 hiss\u0259nin Kalinind\u0259 haradan peyda olmas\u0131 il\u0259 maraqlan\u0131lmad\u0131. \u0130ki ay alman i\u015f\u011fal\u0131 alt\u0131nda olmu\u015f \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 bo\u015f bina tap\u0131b q\u0259rargah d\u00fcz\u0259ltm\u0259k, el\u0259c\u0259 d\u0259 sahibsiz qalm\u0131\u015f texnikaya yiy\u0259l\u0259nm\u0259k d\u0259 \u00e7\u0259tin olmur.\n<\/p>\n<p>\n  \u00d6z\u00fcn\u0259 2-ci d\u0259r\u0259c\u0259li h\u0259rbi m\u00fch\u0259ndis (mayor) r\u00fctb\u0259si ver\u0259n Pavlenko saxta blankda yaz\u0131lan v\u0259 saxta m\u00f6h\u00fcr vurulan m\u0259ktubla m\u00fcvafiq qurumlara m\u00fcraci\u0259t edir v\u0259 hiss\u0259sinin \u0259rzaq v\u0259 geyim t\u0259chizat\u0131na al\u0131nmas\u0131na nail olur. Eyni \u015f\u0259kild\u0259 Kalinin h\u0259rbi komissar\u0131\u011f\u0131ndan yeni \u00e7a\u011fr\u0131lan v\u0259 ya \u00f6z h\u0259rbi hiss\u0259l\u0259rind\u0259n ayr\u0131 d\u00fc\u015f\u0259n \u0259sg\u0259rl\u0259rin UVSR-5-\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si ist\u0259nilir. Tezlikl\u0259 hiss\u0259y\u0259 80 \u0259sg\u0259r g\u00f6nd\u0259rilir. Onlar \u0259lb\u0259tt\u0259 ki, saxta h\u0259rbi hiss\u0259d\u0259 xidm\u0259t etm\u0259l\u0259rind\u0259n x\u0259b\u0259rsiz idil\u0259r.\n<\/p>\n<p>\n  Pavlenkonun saxta h\u0259rbi hiss\u0259si ilk sifari\u015fl\u0259rini el\u0259 Kalinind\u0259 al\u0131r. \u015e\u0259h\u0259r v\u0259 \u0259traf\u0131 q\u0131sa m\u00fcdd\u0259t i\u015f\u011falda olsa da, xeyli g\u00f6r\u00fcl\u0259c\u0259k i\u015fl\u0259r vard\u0131. 1942-ci ilin pay\u0131z\u0131ndan etibar\u0259n is\u0259 sovet ordusu h\u00fccuma ke\u00e7\u0259r\u0259k i\u015f\u011fal alt\u0131ndak\u0131 torpaqlar\u0131 t\u0259dric\u0259n azad etm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r. Bu zaman Pavlenko haql\u0131 olaraq hesab edir ki, arxa c\u0259bh\u0259d\u0259ki h\u0259rbi hiss\u0259 SMER\u015e kimi \u0259ks-k\u0259\u015ffiyyat qurumunun diqq\u0259tini c\u0259lb ed\u0259 bil\u0259r. UVSR-5 d\u0259 sovet ordusunun arxas\u0131nca, amma c\u0259bh\u0259 x\u0259ttind\u0259n t\u0259hl\u00fck\u0259siz m\u0259saf\u0259d\u0259 q\u0259rb\u0259 do\u011fru ir\u0259lil\u0259m\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  Xarabazara \u00e7evrilmi\u015f \u00f6lk\u0259d\u0259 tikinti il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan h\u0259rbi hiss\u0259l\u0259r\u0259 b\u00f6y\u00fck ehtiyac vard\u0131. \u00d6n x\u0259tl\u0259 arxa c\u0259bh\u0259nin kommunikasiyas\u0131n\u0131n b\u0259rpas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u015fosse v\u0259 d\u0259mir yollar\u0131n\u0131n, k\u00f6rp\u00fcl\u0259rin, el\u0259c\u0259 d\u0259 aerodromlar\u0131n v\u0259 dig\u0259r h\u0259rbi infrastrukturun t\u0259cili t\u0259mir olunmas\u0131 z\u0259ruri idi. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 UVSR-5 sifari\u015f c\u0259h\u0259td\u0259n korluq \u00e7\u0259kmirdi. G\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259rin m\u00fcqabilind\u0259 y\u00fczminl\u0259rl\u0259 v\u0259sait is\u0259 bank hesab\u0131na y\u0131\u011f\u0131l\u0131rd\u0131.\n<\/p>\n<p>\n  M\u00fcharib\u0259nin sonunda \u00f6z\u00fcn\u00fc polkovnik ed\u0259n Pavlenkonun art\u0131q UVR-5 (h\u0259rbi i\u015fl\u0259r idar\u0259si \u2013 5) adlanan saxta h\u0259rbi hiss\u0259sind\u0259 300-\u0259 q\u0259d\u0259r adam qulluq edirdi. Onun tikinti texnikas\u0131 v\u0259 avtomobil qaraj\u0131 da xeyli geni\u015fl\u0259nir. Almaniyaya q\u0259d\u0259r ged\u0259n hiss\u0259 burada h\u0259rbi ehtiyaclar ad\u0131 alt\u0131nda xeyli \u0259mlak m\u00fcsadir\u0259 edir. Buraya iribuynuzlu mal-qaradan avtomobill\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r, traktor v\u0259 qo\u015fqulardan motosiklet v\u0259 velosiped\u0259 q\u0259d\u0259r, tiki\u015f ma\u015f\u0131nlar\u0131ndan m\u00fcxt\u0259lif \u0259rza\u011fa q\u0259d\u0259r daxil idi. B\u00fct\u00fcn bunlar 30 vaqona y\u00fckl\u0259n\u0259r\u0259k Kalinin\u0259 g\u00f6nd\u0259rilir.\n<\/p>\n<p>\n  Daha y\u00fcks\u0259k v\u0259zif\u0259li zabitl\u0259rin k\u00f6m\u0259yi n\u0259tic\u0259sind\u0259 UVR-5 h\u0259rb\u00e7il\u0259ri 230 orden v\u0259 medala layiq g\u00f6r\u00fcl\u00fcrl\u0259r. Pavlenko \u00f6z\u00fc Q\u0131rm\u0131z\u0131 ulduz, I v\u0259 II d\u0259r\u0259c\u0259li V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si ordenl\u0259rini al\u0131r. H\u0259rbi hiss\u0259nin saxtal\u0131\u011f\u0131ndan x\u0259b\u0259ri olmayan h\u0259rb\u00e7il\u0259r bundan sonra t\u0259rxis edilirl\u0259r. \u0130ndiy\u0259 q\u0259d\u0259r \u00fcz\u00fcn\u0259 g\u00fcl\u0259n b\u0259xtini daha t\u0259hl\u00fck\u0259y\u0259 atmaq ist\u0259m\u0259y\u0259n Pavlenko Almaniyadan g\u0259tirdiyi q\u0259nim\u0259tl\u0259ri satandan sonra \u0259lalt\u0131lar\u0131n\u0131 s\u0259xav\u0259tl\u0259 m\u00fckafatland\u0131r\u0131r v\u0259 h\u0259rbi hiss\u0259ni burax\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  Amma gen-bol ya\u015fama\u011fa \u00f6yr\u0259\u015f\u0259n, art\u0131q m\u0259\u015fuq\u0259si d\u0259 olan Pavlenkonun \u00f6z\u00fcn\u0259 g\u00f6t\u00fcrd\u00fcy\u00fc pullar tezlikl\u0259 t\u00fck\u0259nir. O, 1948-ci ild\u0259 \u201ch\u0259rbi karyeras\u0131n\u0131\u201d davam etdirm\u0259k q\u0259rar\u0131na g\u0259lir v\u0259 k\u00f6hn\u0259 ortaqlar\u0131 il\u0259 yenid\u0259n \u0259laq\u0259 yarad\u0131r. Bu d\u0259f\u0259 UVS (h\u0259rbi tikinti idar\u0259si) adlanan hiss\u0259nin q\u0259rargah\u0131 \u0259vv\u0259lc\u0259 Lvovda, sonra Ki\u015finyovda yerl\u0259\u015firdi. Art\u0131q s\u0131naqdan \u00e7\u0131xard\u0131\u011f\u0131 metodlarla Pavlenko saxta hiss\u0259y\u0259 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n g\u00f6nd\u0259rilm\u0259sin\u0259 nail olur.\n<\/p>\n<p>\n  M\u00fcharib\u0259d\u0259n \u00e7\u0131xan \u00f6lk\u0259nin h\u0259r yerind\u0259 tikinti i\u015fl\u0259ri gedirdi. Pavlenko da bundan yax\u015f\u0131 istifad\u0259 edir. Ucuz i\u015f\u00e7i q\u00fcvv\u0259si olan \u0259sg\u0259rl\u0259ri sutkada 10-12 saat i\u015fl\u0259dir v\u0259 sifari\u015fl\u0259ri s\u00fcr\u0259tl\u0259 yerin\u0259 yetirir. Saxta h\u0259rbi hiss\u0259nin \u015f\u00f6b\u0259l\u0259ri SSR\u0130-nin b\u00fct\u00fcn q\u0259rb respublikalar\u0131n\u0131 \u0259hat\u0259 edir. D\u00f6vl\u0259t bank\u0131n\u0131n m\u00fcxt\u0259lif \u015f\u00f6b\u0259l\u0259rind\u0259 21 cari hesab a\u00e7\u0131l\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  Amma Pavlenko bu d\u0259f\u0259 \u0259lalt\u0131lar\u0131n\u0131n intizam\u0131na nail olmaqda \u00e7\u0259tinlik \u00e7\u0259kirdi. M\u00fcharib\u0259 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 h\u0259rbi hiss\u0259 komandiri tabeli\u00e7iyind\u0259kil\u0259ri g\u00fcll\u0259l\u0259y\u0259 d\u0259 bil\u0259rdi v\u0259 bu, intizam\u0131n qorunmas\u0131nda ciddi rol oynay\u0131rd\u0131. \u0130ndi is\u0259 bel\u0259 deyildi v\u0259 \u0259slind\u0259 Pavlenko \u00e7ar\u0259siz durumda idi.\n<\/p>\n<p>\n  B\u00fct\u00fcn bu heyr\u0259tamiz avant\u00fcran\u0131n sonunu m\u0259hz intizams\u0131zl\u0131q g\u0259tirdi. Zabitl\u0259rd\u0259n biri i\u015f\u00e7il\u0259r\u0259 v\u0259d olunan istiqrazlar\u0131 tam \u00f6d\u0259m\u0259di v\u0259 onlardan biri Moskvaya \u015fikay\u0259t etdi. Noyabr\u0131n 14-d\u0259 h\u0259yata ke\u00e7iril\u0259n \u0259m\u0259liyyat n\u0259tic\u0259sind\u0259 saxta h\u0259rbi hiss\u0259nin qaravulu t\u0259rki-silah edildi, komandird\u0259n ba\u015fqa b\u00fct\u00fcn \u015f\u0259xsi hey\u0259t h\u0259bs olundu (saxta h\u0259rbi hiss\u0259d\u0259 qulluq etm\u0259l\u0259rind\u0259n x\u0259b\u0259rsiz olanlar sonradan burax\u0131ld\u0131lar). Gizl\u0259nm\u0259y\u0259 macal tapan Pavlenko 9 g\u00fcn sonra \u0259l\u0259 ke\u00e7di.\n<\/p>\n<p>\n  ***\n<\/p>\n<p>\n  Saxta h\u0259rbi hiss\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 istintaqa o zaman Moldova D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik Komit\u0259sinin (DTK) s\u0259dr m\u00fcavini, 1963-1967-ci ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan DTK-n\u0131n s\u0259dri olacaq Semyon Sviqun r\u0259hb\u0259rlik edirdi. \u0130stintaq iki il s\u00fcrd\u00fc, cinay\u0259t i\u015fi 164 cildi \u0259hat\u0259 edirdi.\n<\/p>\n<p>\n  M\u00fc\u0259yy\u0259n edildi ki, t\u0259kc\u0259 1948-1952-ci ill\u0259rd\u0259 h\u0259rbi hiss\u0259 m\u00fcxt\u0259lif t\u0259\u015fkilatlarla 38 milyon rubl d\u0259y\u0259rind\u0259 64 m\u00fcqavil\u0259 imzalay\u0131b, 25 milyon rubl na\u011fdla\u015fd\u0131r\u0131l\u0131b. Saxta h\u0259rbi hiss\u0259nin 6 minik v\u0259 62 y\u00fck avtomobilin\u0259, 100-d\u0259n art\u0131q at\u0131c\u0131 silaha malik olmas\u0131 a\u015fkar edildi. Axtar\u0131\u015flar zaman\u0131 13 saxta m\u00f6h\u00fcr v\u0259 \u015ftamp tap\u0131ld\u0131.\n<\/p>\n<p>\n  M\u0259hk\u0259m\u0259 qar\u015f\u0131s\u0131na 17 n\u0259f\u0259r \u00e7\u0131xar\u0131ld\u0131. Be\u015f ay s\u00fcr\u0259n proses zaman\u0131 Pavlenko pis bir i\u015f tutmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, m\u00fcharib\u0259nin da\u011f\u0131td\u0131\u011f\u0131 \u00f6lk\u0259nin dir\u00e7\u0259lm\u0259sin\u0259 t\u00f6hf\u0259 verdiyini bildirir, \u0259g\u0259r imkan yarad\u0131larsa bu i\u015f\u0259 davam ed\u0259c\u0259yini s\u00f6yl\u0259yirdi. Amma onun bu arqumentl\u0259ri q\u0259bul olunmad\u0131.\n<\/p>\n<p>\n  1955-ci il aprelin 4-d\u0259 m\u0259hk\u0259m\u0259 Nikolay Pavlenkonu g\u00fcll\u0259l\u0259nm\u0259y\u0259, L\u00fcdviq Rudni\u00e7enkonu 20 il, dig\u0259rl\u0259ri is\u0259 5-15 il m\u00fcdd\u0259tin\u0259 h\u0259bs c\u0259zas\u0131na m\u0259hkum edildil\u0259r. Pavlenko bar\u0259sind\u0259 h\u00f6km\u00fcn icra tarixi d\u0259qiq m\u0259lum deyil. Bununla da sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131na son qoyuldu.\n<\/p>\n<p>\n  ***\n<\/p>\n<p>\n  B\u0259\u015f\u0259r tarixind\u0259 insan\u0131 heyr\u0259t\u0259 salan f\u0131r\u0131ldaqlar, k\u0259l\u0259kl\u0259r, avant\u00fcralar \u00e7ox olub. Kimisi \u00f6z\u00fcn\u00fc \u00f6lm\u00fc\u015f \u015fahzad\u0259nin \u0259v\u0259zin\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 verib v\u0259 taxt-taca yiy\u0259l\u0259nib, kimisi Eyfel q\u00fcll\u0259sinin, kimisi \u0130stanbulun bo\u011faz k\u00f6rp\u00fcs\u00fcn\u00fc sat\u0131b. \u018fvv\u0259lc\u0259 qatil v\u0259 quldur olan \u015f\u0259xs sonra Roma papas\u0131 olub, h\u0259qiqi pullardan f\u0259rql\u0259nm\u0259y\u0259n saxta \u0259skinaslar haz\u0131rlayanlar, milyonlarla insan\u0131 aldadaraq maliyy\u0259 piramidas\u0131 d\u00fcz\u0259ld\u0259nl\u0259r olub.\n<\/p>\n<p>\n  Amma Sovet \u0130ttifaq\u0131 kimi, x\u00fcsus\u0259n Stalin d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 total n\u0259zar\u0259tin v\u0259 qorxunun h\u00f6km s\u00fcrd\u00fcy\u00fc bir \u00f6lk\u0259d\u0259 saxta h\u0259rbi hiss\u0259ni yarad\u0131lmas\u0131 v\u0259 uzun m\u00fcdd\u0259t f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259si inan\u0131lmaz t\u0259sir ba\u011f\u0131\u015flay\u0131r. Bununla bel\u0259, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n m\u0259hz h\u0259min qorxu h\u0259rbi hiss\u0259 il\u0259 maraqlanmaq, bar\u0259sind\u0259 sual verm\u0259k, m\u0259lumat toplamaq kimi i\u015fl\u0259rd\u0259n uzaq durma\u011fa s\u00f6vq edirdi.\n<\/p>\n<p>\n  Bel\u0259 bir avant\u00fcran\u0131n ba\u015flan\u011f\u0131cda if\u015fa olunmas\u0131 ehtimal\u0131 daha \u00e7ox idi. Proses ba\u015f tutandan sonra is\u0259 darvazas\u0131nda q\u0131rm\u0131z\u0131 ulduzlar\u0131n h\u0259kk olundu\u011fu, komandiri bayramlar zaman\u0131 tribunada partiya v\u0259 h\u00f6kum\u0259t r\u0259hb\u0259rl\u0259ri il\u0259 yana\u015f\u0131 duran, b\u00fct\u00fcn atributlara malik h\u0259rbi hiss\u0259nin saxtal\u0131\u011f\u0131ndan \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259nm\u0259k h\u0259min avant\u00fcran\u0131n \u00f6z\u00fc q\u0259d\u0259r a\u011flas\u0131\u011fmaz idi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bel\u0259 bir avant\u00fcran\u0131n ba\u015flan\u011f\u0131cda if\u015fa olunmas\u0131 ehtimal\u0131 daha \u00e7ox idi.<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":119327,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[56],"tags":[],"class_list":["post-205681","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-xeberler","infinite-scroll-item","generate-columns","tablet-grid-50","mobile-grid-100","grid-parent","grid-33","no-featured-image-padding"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259 - MEYDAN.TV<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"az_AZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259 - MEYDAN.TV\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Bel\u0259 bir avant\u00fcran\u0131n ba\u015flan\u011f\u0131cda if\u015fa olunmas\u0131 ehtimal\u0131 daha \u00e7ox idi.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"MEYDAN.TV\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-04-08T12:05:13+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/3cb67e7d-b10f-4c21-a950-7ff09b6b8f8f-scaled.jpeg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1440\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"user-manager\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"user-manager\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/10d11eccf6da3662cf5fdab9806ea91a\"},\"headline\":\"Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259\",\"datePublished\":\"2021-04-08T12:05:13+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/\"},\"wordCount\":2528,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/3cb67e7d-b10f-4c21-a950-7ff09b6b8f8f-scaled-e1684405162756.jpeg\",\"articleSection\":[\"X\u0259b\u0259rl\u0259r\"],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/\",\"name\":\"Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259 - MEYDAN.TV\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/3cb67e7d-b10f-4c21-a950-7ff09b6b8f8f-scaled-e1684405162756.jpeg\",\"datePublished\":\"2021-04-08T12:05:13+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"az\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/3cb67e7d-b10f-4c21-a950-7ff09b6b8f8f-scaled-e1684405162756.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/3cb67e7d-b10f-4c21-a950-7ff09b6b8f8f-scaled-e1684405162756.jpeg\",\"width\":2560,\"height\":1203,\"caption\":\"Foto: Meydan Tv\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Ana s\u0259hif\u0259\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"X\u0259b\u0259rl\u0259r\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/section\\\/xeberler\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/\",\"name\":\"MEYDAN.TV\",\"description\":\"Meydan TV Az\u0259rbaycan\u0131n media m\u0259kan\u0131ndak\u0131 alternativ s\u0259sidir\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#organization\",\"name\":\"Meydan TV\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/07\\\/meydan-logo.svg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/07\\\/meydan-logo.svg\",\"width\":195,\"height\":46,\"caption\":\"Meydan TV\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/10d11eccf6da3662cf5fdab9806ea91a\",\"name\":\"user-manager\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259 - MEYDAN.TV","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/","og_locale":"az_AZ","og_type":"article","og_title":"Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259 - MEYDAN.TV","og_description":"Bel\u0259 bir avant\u00fcran\u0131n ba\u015flan\u011f\u0131cda if\u015fa olunmas\u0131 ehtimal\u0131 daha \u00e7ox idi.","og_url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/","og_site_name":"MEYDAN.TV","article_published_time":"2021-04-08T12:05:13+00:00","og_image":[{"width":2560,"height":1440,"url":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/3cb67e7d-b10f-4c21-a950-7ff09b6b8f8f-scaled.jpeg","type":"image\/jpeg"}],"author":"user-manager","twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/"},"author":{"name":"user-manager","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/person\/10d11eccf6da3662cf5fdab9806ea91a"},"headline":"Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259","datePublished":"2021-04-08T12:05:13+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/"},"wordCount":2528,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/3cb67e7d-b10f-4c21-a950-7ff09b6b8f8f-scaled-e1684405162756.jpeg","articleSection":["X\u0259b\u0259rl\u0259r"],"inLanguage":"az"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/","name":"Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259 - MEYDAN.TV","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/3cb67e7d-b10f-4c21-a950-7ff09b6b8f8f-scaled-e1684405162756.jpeg","datePublished":"2021-04-08T12:05:13+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/#breadcrumb"},"inLanguage":"az","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/3cb67e7d-b10f-4c21-a950-7ff09b6b8f8f-scaled-e1684405162756.jpeg","contentUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/3cb67e7d-b10f-4c21-a950-7ff09b6b8f8f-scaled-e1684405162756.jpeg","width":2560,"height":1203,"caption":"Foto: Meydan Tv"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/sovet-tarixinin-en-boyuk-firildagi-saxta-herbi-hisse\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Ana s\u0259hif\u0259","item":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"X\u0259b\u0259rl\u0259r","item":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/section\/xeberler\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Sovet tarixinin \u0259n b\u00f6y\u00fck f\u0131r\u0131lda\u011f\u0131: saxta h\u0259rbi hiss\u0259"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#website","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/","name":"MEYDAN.TV","description":"Meydan TV Az\u0259rbaycan\u0131n media m\u0259kan\u0131ndak\u0131 alternativ s\u0259sidir","publisher":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"az"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#organization","name":"Meydan TV","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/meydan-logo.svg","contentUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/meydan-logo.svg","width":195,"height":46,"caption":"Meydan TV"},"image":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/person\/10d11eccf6da3662cf5fdab9806ea91a","name":"user-manager"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/205681","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=205681"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/205681\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/119327"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=205681"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=205681"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=205681"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}