{"id":173690,"date":"2016-02-16T16:52:23","date_gmt":"2016-02-16T16:52:23","guid":{"rendered":"https:\/\/www.meydan.tv\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/"},"modified":"2016-02-16T16:52:23","modified_gmt":"2016-02-16T16:52:23","slug":"allahla-padsahin-ferqi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/","title":{"rendered":"Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi"},"content":{"rendered":"<figure class=\"wp-block-image size-large\">\n  <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/alov\/\" alt=\"Alov\" class=\"wp-image-48677\"\/><figcaption>\n    Alov<br \/>\n  <\/figcaption><\/figure>\n<figure class=\"wp-block-image size-large\">\n  <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/alov-banner\/\" alt=\"Alov &#8211; Banner\" class=\"wp-image-48676\"\/><figcaption><\/figcaption><\/figure>\n<p>\n  <br \/>\n  <b><br \/>\n    Yaz\u0131 bu sual \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulub: allah(-b\u0259nd\u0259) \u2013 pad\u015fah (-r\u0259iyy\u0259t) arxetipi il\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n dindar Az\u0259rbaycan insan\u0131 demokratik c\u0259miyy\u0259t yarada bil\u0259rmi?<br \/>\n  <\/b>\n<\/p>\n<p>\n  <b><br \/>\n    1.ALLAH-PAD\u015eAH EYN\u0130YY\u018fT\u0130<br \/>\n  <\/b><br \/>\n  \n<\/p>\n<p>\n  Teoloqlar v\u0259 din filosoflar\u0131 h\u0259r zaman allah t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fc haqq\u0131nda bir-birin\u0259 qar\u015f\u0131 olan iki y\u00f6n aras\u0131nda qal\u0131blar:<br \/>\n  <br \/>\n  1) Allah\u0131n sif\u0259tl\u0259ri, keyfiyy\u0259tl\u0259ri v\u0259 n\u0259 oldu\u011fu haqda (m\u0259s\u0259l\u0259n, h\u0259r \u015feyi bil\u0259n, yeri-g\u00f6y\u00fc yaradan, qadiri-m\u00fctl\u0259q v\u0259 s.) dan\u0131\u015fmaq m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr (pozitiv teologiya).<br \/>\n  <br \/>\n  2) Allah d\u0259rk olunmaz v\u0259 anla\u015f\u0131lmaz oldu\u011funa g\u00f6r\u0259 allah\u0131n n\u0259 oldu\u011fu deyil, n\u0259 olmad\u0131\u011f\u0131 haqda dan\u0131\u015fmaq do\u011frudur (neqativ teologiya).<br \/>\n  <br \/>\n  \u018fsrl\u0259r boyu davam ed\u0259n v\u0259 \u00fcst-\u00fcst\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259y\u0259n bu allah t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259rini bir q\u0131ra\u011fa qoyub, m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 Quran\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259ki allah t\u0259qdimat\u0131ndan baxaq. M\u00f6vzumuza uy\u011fun olaraq allah\u0131n pad\u015fah kimi t\u0259s\u0259vv\u00fcr edilm\u0259sind\u0259n ba\u015flayaq (Quranda allah\u0131n pad\u015fahl\u0131\u011f\u0131 \u2013 \u201cm\u0259lik\u201d, \u201cmulk\u201d, \u201cm\u0259l\u0259kut\u201d kimi s\u00f6zl\u0259rl\u0259 ifad\u0259 edilir) v\u0259 b\u00fct\u00fcn yaz\u0131lanlar\u0131 \u00fcmumil\u0259\u015fdir\u0259k: Allah yerin-g\u00f6y\u00fcn pad\u015fah\u0131d\u0131r, taxt\u0131-tac\u0131, g\u00f6yl\u0259rin yeddinci qat\u0131nda \u018fr\u015f-\u018flada saray\u0131, ba\u011flar\u0131, ba\u011f\u00e7alar\u0131, ordusu, \u0259sg\u0259rl\u0259ri, xidm\u0259t\u00e7il\u0259ri, k\u00f6m\u0259k\u00e7il\u0259ri, x\u0259b\u0259r\u00e7il\u0259ri, x\u0259fiyy\u0259l\u0259ri, qullar\u0131, qanunlar\u0131 var. O, kims\u0259 il\u0259 hesabla\u015fmayan, ist\u0259diyini ed\u0259n, etdiyi he\u00e7 bir h\u0259r\u0259k\u0259tin\u0259 g\u00f6r\u0259 hesabat verm\u0259y\u0259n, sor\u011fu-sual edilm\u0259y\u0259n, m\u00fctl\u0259q g\u00fcc, m\u00fctl\u0259q irad\u0259, m\u00fctl\u0259q hegemoniya ifad\u0259si, \u0259l\u00e7atmaz, \u00fcnyetm\u0259z, sirli, qeyri-adi, g\u00f6z\u0259 g\u00f6r\u00fcnm\u0259z varl\u0131qd\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  Allah n\u0259 q\u0259d\u0259r cisimsiz, g\u00f6r\u00fcnm\u0259z varl\u0131q kimi t\u0259qdim edils\u0259 d\u0259, yuxar\u0131da veril\u0259n keyfiyy\u0259tl\u0259rin bir \u00e7oxu onun antropomorf (insan formal\u0131) qavran\u0131lma\u011f\u0131na \u015f\u0259rait yarad\u0131r. Allaha aid keyfiyy\u0259tl\u0259rin pad\u015fah obraz\u0131na da\u015f\u0131nmas\u0131n\u0131n k\u00f6k\u00fc t\u0259kallahl\u0131 dinl\u0259rd\u0259n d\u0259 xeyli \u0259vv\u0259l\u0259 uzan\u0131r. (Empirik yana\u015fsaq, \u201cpad\u015faha aid keyfiyy\u0259tl\u0259rin allah obraz\u0131na da\u015f\u0131nmas\u0131\u201d dem\u0259k g\u0259r\u0259kdir. Ax\u0131 d\u00f6vl\u0259t meydana g\u0259l\u0259n\u0259 q\u0259d\u0259r insan birlikl\u0259rind\u0259 inan\u0131lan, s\u0259cd\u0259 edil\u0259n varl\u0131qlar\u0131n, m\u0259s\u0259l\u0259n, \u0259cdad ruhlar\u0131n\u0131n, t\u0259bi\u0259t \u00fcns\u00fcrl\u0259rinin v\u0259 s. keyfiyy\u0259tl\u0259ri tamam f\u0259rqli idi. Patriarxal d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259 sisteminin yerl\u0259\u015fm\u0259sind\u0259n sonra bu keyfiyy\u0259tl\u0259r indiki hala d\u00fc\u015fd\u00fc.)\n<\/p>\n<p>\n  Tarix boyu pad\u015fahlar islamdan \u00f6nc\u0259ki dinl\u0259rd\u0259 d\u0259 \u00f6zl\u0259rini g\u00f6yd\u0259ki allah(lar)\u0131n yerd\u0259ki t\u0259zah\u00fcr\u00fc, sur\u0259ti, soyunun davam\u0131, v\u0259kili, n\u00fcmay\u0259nd\u0259si kimi t\u0259qdim edibl\u0259r.<br \/>\n  <br \/>\n  G\u00f6yd\u0259 ilahinin taxtl\u0131-tacl\u0131 t\u0259s\u0259vv\u00fcr edilm\u0259si il\u0259 yerd\u0259 taxt-tac\u0131n ilahil\u0259\u015fdirilm\u0259si min ill\u0259rl\u0259 qo\u015fa ya\u015fay\u0131b; h\u0259r iki taxtl\u0131-tacl\u0131 idar\u0259etm\u0259 mexanizmind\u0259 iqtidar irad\u0259si v\u0259 ita\u0259t prinsipi bir-birind\u0259n ayr\u0131lmaz olub. \u0130ndi d\u0259 allaha qar\u015f\u0131 asilik ed\u0259nl\u0259r\u0259 \u201callahla allahl\u0131q el\u0259m\u0259k olmaz\u201d, pad\u015faha qar\u015f\u0131 asilik ed\u0259nl\u0259r\u0259 \u201ch\u00f6kum\u0259tl\u0259 h\u00f6kum\u0259tlik el\u0259m\u0259k olmaz\u201d deyilm\u0259sinin s\u0259b\u0259bi budur. Din\u00e7i t\u0259f\u0259kk\u00fcrd\u0259 pad\u015fah-t\u0259b\u0259\u0259 m\u00fcnasib\u0259ti allah-b\u0259nd\u0259 m\u00fcnasib\u0259tinin d\u00fcny\u0259vi variant\u0131 kimi q\u0259bul edilir.\n<\/p>\n<p>\n  Camaat\u0131m\u0131z\u0131n arxaik insanlar saya\u011f\u0131 iqtidar\u0131n ali n\u00fcmay\u0259nd\u0259sin\u0259 qoyun-quzu qurban k\u0259sm\u0259l\u0259rini, nitq s\u0259viyy\u0259sind\u0259 ona \u201cqurban olmalar\u201d\u0131n\u0131, \u015f\u00fckran, t\u0259rif ya\u011fd\u0131rmalar\u0131n\u0131, onun \u00f6z\u00fcn\u00fc yax\u015f\u0131, \u0259traf\u0131n\u0131 pis saymalar\u0131n\u0131 (dind\u0259 b\u00fct\u00fcn yax\u015f\u0131lar\u0131n allaha, pisl\u0259rin \u015feytana m\u0259xsus say\u0131lmas\u0131 kimi) yaln\u0131z yaltaql\u0131q sindromu il\u0259 izah etm\u0259k do\u011fru olmazd\u0131. Xalq\u0131m\u0131z\u0131n ortaq \u015f\u00fcuralt\u0131nda allah-pad\u015fah arxetipi h\u0259l\u0259 d\u0259 ya\u015fay\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  <b><br \/>\n    2.G\u0130ZL\u0130L\u0130K, G\u00d6Z\u018fG\u00d6R\u00dcNM\u018fZL\u0130K, \u018fL\u00c7ATMAZLIQ, \u00dcNYETM\u018fZL\u0130K<br \/>\n  <\/b>\n<\/p>\n<p>\n  Matriarxal d\u00f6vrl\u0259rin ana-tanr\u0131lar\u0131 ma\u011fara, qaya, divar r\u0259sml\u0259rind\u0259, heyk\u0259ll\u0259rd\u0259 v\u0259 s. \u00f6rt\u00fcs\u00fcz, \u00e7\u0131lpaq t\u0259svir edilirdi.<br \/>\n  <br \/>\n  \u00dcz\u00fc \u00f6rt\u00fcl\u00fc ilk tanr\u0131 \u00f6rn\u0259yi, Gilqam\u0131\u015f dastan\u0131nda g\u00f6rd\u00fcy\u00fcm\u00fcz Siduridir, \u00f6l\u00fcms\u00fczl\u00fck \u015f\u0259rab\u0131n\u0131 k\u0259\u015ff ed\u0259n, \u0259kin\u00e7ilik ana-tanr\u0131s\u0131. Gilqam\u0131\u015f \u0259b\u0259di h\u0259yat\u0131n sirrini \u00f6yr\u0259nm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Sidurinin yan\u0131na g\u0259l\u0259nd\u0259, onu g\u00f6r\u0259n ana-tanr\u0131 \u00fcz\u00fcn\u00fc niqabla \u00f6rt\u00fcb gizl\u0259dir.\n<\/p>\n<p>\n  Q\u0259dim Misir mifin\u0259 g\u00f6r\u0259 Sais m\u0259b\u0259dind\u0259 ana-tanr\u0131n\u0131n \u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u0259n g\u0259nc o\u011flan\u0131n dili tutulur, daha sonra ba\u015f\u0131na minbir f\u0259lak\u0259t g\u0259lir. B\u0259nz\u0259r hadis\u0259 yunanlarda ana-tanr\u0131 Artemidan\u0131 g\u00f6r\u0259n ov\u00e7u Aktaionu da izl\u0259yir.<br \/>\n  <br \/>\n  \u00dcz\u00fcn niqabla gizl\u0259dilm\u0259si yaln\u0131z qad\u0131n cinsind\u0259 olan tanr\u0131lara xas deyildi, ki\u015fi cinsind\u0259 olan tanr\u0131lar da ilk vaxtlar \u00fcz\u00fc \u00f6rt\u00fcl\u00fc t\u0259svir edilibl\u0259r. \u00dcz-ba\u015f \u00f6rtm\u0259k daha sonralar ana-tanr\u0131lar\u0131n m\u00fcq\u0259dd\u0259s m\u0259b\u0259d qad\u0131nlar\u0131na aid \u0259m\u0259l say\u0131ld\u0131, az ke\u00e7m\u0259mi\u015f pad\u015fahlar v\u0259 onlar\u0131n xan\u0131mlar\u0131, daha sonra varl\u0131 v\u0259 evli qad\u0131nlara da \u015famil edildi. \u0130slam dininin f\u0259rqli m\u0259nalar verib qad\u0131nlara t\u0259tbiq etdiyi \u00e7adra \u00f6rtm\u0259nin k\u00f6k\u00fcnd\u0259 d\u0259 h\u0259min \u0259n\u0259n\u0259 dayan\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  El\u0259c\u0259 d\u0259 M\u0259h\u0259mm\u0259d pey\u011f\u0259mb\u0259rin \u015f\u0259klinin olmamas\u0131, onun haqq\u0131nda \u00e7\u0259kil\u0259n filml\u0259rd\u0259 \u00fcz\u00fcn\u00fcn g\u00f6rs\u0259dilm\u0259m\u0259si d\u0259 h\u0259min sirrlilik, \u0259l\u00e7atmazl\u0131q, \u00fcnyetm\u0259zlik pafosunu yaratmaq \u00fc\u00e7\u00fcnd\u00fcr. Avropada feodal krall\u0131qlar d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 kral v\u0259 krali\u00e7a b\u0259zi m\u0259rasiml\u0259rd\u0259 \u00fcz\u00fc \u00f6rt\u00fcl\u00fc halda xalq aras\u0131na \u00e7\u0131x\u0131rd\u0131lar, ba\u015flar\u0131n\u0131 qald\u0131r\u0131b onlar\u0131n \u00fcz\u00fcn\u0259 baxanlar\u0131 \u00f6l\u00fcm c\u0259zas\u0131 g\u00f6zl\u0259yirdi. (Y.C\u0131b\u0131ro\u011flu)\n<\/p>\n<p>\n  Bir \u00e7ox Yax\u0131n \u015e\u0259rq na\u011f\u0131llar\u0131nda da \u015f\u0259h\u0259r\u0259 g\u0259zm\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xan \u015fahzad\u0259nin \u00fcz\u00fcn\u0259 baxanlar\u0131n eyni aqib\u0259tl\u0259 rastla\u015fd\u0131qlar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fck.\n<\/p>\n<p>\n  \u0130lk monoteist din mus\u0259viliyin m\u00fcq\u0259dd\u0259s kitab\u0131 T\u00f6vrata g\u00f6r\u0259, Musan\u0131n qarda\u015f\u0131 R\u0259bbi g\u00f6rd\u00fcy\u00fc anda onun nurunun \u015fidd\u0259tind\u0259n yan\u0131b k\u00fcl olur.\n<\/p>\n<p>\n  Quranda yaz\u0131l\u0131r ki, Musa allahdan ona g\u00f6r\u00fcnm\u0259yi xahi\u015f edir, allah da ona deyir ki, s\u0259n m\u0259ni g\u00f6r\u0259 bilm\u0259zs\u0259n, amma da\u011fa bax, ona g\u00f6r\u00fcn\u0259c\u0259y\u0259m, \u0259g\u0259r da\u011f buna tab g\u0259tirs\u0259 s\u0259n m\u0259ni g\u00f6r\u0259 bil\u0259rs\u0259n. Bunu deyib allah da\u011fa bax\u0131r, da\u011f yerl\u0259-yeksan olur. Musan\u0131n da \u00fcr\u0259yi gedib yer\u0259 y\u0131x\u0131l\u0131r (\u018fraf,143)\n<\/p>\n<p>\n  \u0130slama g\u00f6r\u0259 allah\u0131n bir ad\u0131 da nurdur. \u018fslind\u0259 t\u0259kallahl\u0131 dinl\u0259rd\u0259 allah\u0131n od, yaxud nur kimi t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fcn\u00fcn k\u00f6k\u00fc bir zamanlar inam yeri olan g\u00fcn\u0259\u015f\u0259 gedib \u00e7\u0131x\u0131r. Nurunun \u015fidd\u0259tind\u0259n g\u00f6zl\u0259ri kor ed\u0259 bildiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 g\u00fcn\u0259\u015f\u0259 baxmaq olmaz. G\u00f6r\u00fclm\u0259zlik ideyas\u0131nda allah\u0131n g\u00fcn\u0259\u015f kimi \u201cbax\u0131lmaz\u201d olmas\u0131 ideyas\u0131 da var.<br \/>\n  <br \/>\n  Az\u0259rbaycanda \u201callahl\u0131q ed\u0259n\u201d b\u00f6y\u00fck v\u0259 ki\u00e7ik \u201cpad\u015fahlar\u0131n\u201d ortaq c\u0259h\u0259tl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 \u201cg\u00f6z\u0259g\u00f6r\u00fcnm\u0259z\u201d, \u201c\u0259l\u00e7atmaz\u201d, \u201c\u00fcnyetm\u0259z\u201d olmaq, xalqdan gizl\u0259nm\u0259kdir.<br \/>\n  <br \/>\n  \u0130nsanlarla h\u0259r c\u00fcr canl\u0131 t\u0259masdan (debatlardan, m\u00fcsahib\u0259l\u0259rd\u0259n v\u0259 s.) qa\u00e7maq, saraylar\u0131n\u0131 n\u0259h\u0259ng hasarlar\u0131n i\u00e7ind\u0259 gizl\u0259tm\u0259k, qara p\u0259rd\u0259li ma\u015f\u0131nlarda g\u0259zm\u0259k, restoranlarda camaat\u0131n g\u00f6z\u00fcnd\u0259n uzaq otaqlarda oturmaq v\u0259 s. d\u0259 sirli, g\u00f6z\u0259g\u00f6r\u00fcnm\u0259z, \u0259l\u00e7atmaz allah arxetipin\u0259 s\u00f6yk\u0259nir.<br \/>\n  <br \/>\n  \u201cG\u00f6r\u00fcnm\u0259zl\u0259r\u201din g\u00f6r\u00fcnm\u0259si o q\u0259d\u0259r heyr\u0259t yarad\u0131r ki, \u00f6lk\u0259d\u0259 h\u0259l\u0259 d\u0259 C.M\u0259mm\u0259dquluzad\u0259nin miskin q\u0259hr\u0259man\u0131 kimi \u201cday\u0131m k\u00fc\u00e7\u0259d\u0259 goburnat\u0131 g\u00f6r\u00fcb\u201d deyib\u0259n lov\u011fananlar var.\n<\/p>\n<p>\n  <b><br \/>\n    3.ALLAHA \u0130NAM V\u018f SAD\u0130QL\u0130Y\u0130N PAD\u015eAHA TRANSFER\u0130<br \/>\n  <\/b>\n<\/p>\n<p>\n  \u0130slam dinind\u0259 \u0259n q\u0259buledilm\u0259z adamlar kafirl\u0259rdir; allaha inanmayan, onu danan, ya inan\u0131b sonra \u015f\u00fcbh\u0259l\u0259n\u0259n, ya da allaha deyil, ba\u015fqa varl\u0131\u011fa inanan k\u0259sl\u0259r. \u018fn d\u0259h\u015f\u0259tli, sonsuz v\u0259 amans\u0131z c\u0259h\u0259nn\u0259m \u0259zablar\u0131 da kafirl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcnd\u00fcr. Bu d\u00fcnyada is\u0259 kafirl\u0259rin ya\u015fama\u011fa haqlar\u0131 yoxdur, ona g\u00f6r\u0259 allah m\u00fcs\u0259lmanlara \u201ckafirl\u0259ri harda g\u00f6rs\u0259l\u0259r tutub \u00f6ld\u00fcrm\u0259l\u0259rini\u201d ( B\u0259q\u0259r\u0259:191, Nisa:89,) \u0259mr edir. \u00d6z\u00fcn\u00fc m\u00fcs\u0259lman sayan birisinin allah\u0131n l\u0259n\u0259tl\u0259diyi kafirl\u0259rl\u0259 yola getm\u0259si, hesabla\u015fmas\u0131, onlara tolerant yana\u015fmas\u0131, h\u0259tta onlar\u0131n h\u0259yatda varl\u0131\u011f\u0131na d\u00f6zm\u0259si g\u00fcnah say\u0131l\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  Allah\u0131n \u0259n z\u0259hl\u0259si getdiyi b\u0259nd\u0259 kafirdirs\u0259, \u0259ksin\u0259, \u0259n xo\u015funa g\u0259l\u0259n b\u0259nd\u0259 allaha inanan, ona sadiq oland\u0131r. Allaha inam v\u0259 s\u0259daq\u0259t b\u00fct\u00fcn qalan insani keyfiyy\u0259tl\u0259rin ba\u015f\u0131nda g\u0259lir, m\u0259s\u0259l\u0259n, n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u0259n\u0259viyyatl\u0131, idrakl\u0131, intellektual olsan da, \u0259g\u0259r kafirs\u0259ns\u0259, faydas\u0131 yoxdur, bu d\u00fcnyada boynun vurulmal\u0131d\u0131r (M\u0259h\u0259mm\u0259d:4), (\u201cboynunu vurmaq\u201d \u201cba\u015f\u0131n\u0131 k\u0259sm\u0259y\u201din evfemizmidir), o d\u00fcnyada is\u0259 c\u0259h\u0259nn\u0259md\u0259 yanmal\u0131san.\n<\/p>\n<p>\n  Kafir s\u00f6z\u00fc h\u0259m d\u0259 s\u00f6y\u00fc\u015fd\u00fcr.\n<\/p>\n<p>\n  \u0130nam v\u0259 s\u0259daq\u0259t b\u00fct\u00fcn dinl\u0259rd\u0259 oldu\u011fu kimi, pad\u015fah saraylar\u0131n\u0131n da ba\u015fl\u0131ca prinsipi olub. \u0130nams\u0131zl\u0131q v\u0259 x\u0259yan\u0259t saraylarda atan\u0131 o\u011fula, qarda\u015f\u0131 qarda\u015fa, dostu dosta d\u00fc\u015fm\u0259n edib. D\u00fcnya tarixi bel\u0259 misallarla doludur.<br \/>\n  <br \/>\n  Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycan da daxil olmaqla m\u00fcs\u0259lman \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 demokratik idar\u0259etm\u0259nin m\u00fcmk\u00fcns\u00fczl\u00fcy\u00fc h\u0259m d\u0259 bununla ba\u011fl\u0131d\u0131r: pad\u015fahla h\u0259mfikir olmayan m\u00fcxalifl\u0259rin d\u00f6vl\u0259t i\u015fl\u0259rin\u0259 yax\u0131n qoyulmamas\u0131, pad\u015faha qar\u015f\u0131 olman\u0131n d\u00f6vl\u0259t\u0259 qar\u015f\u0131 olma v\u0259 \u201dkafirlik\u201d kimi q\u0259bul edilm\u0259si.\n<\/p>\n<p>\n  <b><br \/>\n    4.QORXU V\u018f SEVG\u0130<br \/>\n  <\/b>\n<\/p>\n<p>\n  \u0130slam dinin\u0259 g\u00f6r\u0259 d\u00fcnyan\u0131 idar\u0259 ed\u0259n Allah q\u0259hr ed\u0259n, q\u0259ddar, h\u0259m d\u0259 m\u0259rh\u0259m\u0259tli, ba\u011f\u0131\u015flayand\u0131r. O, t\u0259kc\u0259 t\u0259k-t\u0259k kafirl\u0259rin deyil, b\u00fct\u00f6v-b\u00fct\u00f6v g\u00fcnahkar mill\u0259tl\u0259rin, q\u00f6vml\u0259rin q\u0259nimi, yox edicidir. Allahdan h\u0259m qorxmaq, h\u0259m d\u0259 onu sevm\u0259k laz\u0131md\u0131r. Y\u0259ni, m\u00fcs\u0259lman\u0131n \u0259n \u00e7ox qorxdu\u011fu v\u0259 \u0259n \u00e7ox sevdiyi varl\u0131q Allah olmal\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  \u0130nsan\u0131n \u0259n ilkin instiktl\u0259rind\u0259n biri olan qorxu, insan \u00f6z\u00fcn\u00fc aciz, yaz\u0131q, g\u00fccs\u00fcz, \u0259lacs\u0131z, miskin, z\u0259if sayd\u0131qca b\u00f6y\u00fcy\u00fcr. Allahdan qorxan m\u00fcs\u0259lman, Allah\u0131n \u0259z\u0259m\u0259tinin, g\u00fcc\u00fcn\u00fcn, q\u0259hr-q\u0259z\u0259binin, c\u0259h\u0259nn\u0259md\u0259 ver\u0259 bil\u0259c\u0259yi sonsuz \u0259zablar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131nda \u00f6z\u00fcn\u00fc qul, z\u0259if, ki\u00e7ik saymal\u0131, ona s\u00f6zs\u00fcz ita\u0259t etm\u0259li v\u0259 sor\u011fu-suals\u0131z inanmal\u0131d\u0131r. Allahdan qorxunun h\u0259ddi b\u00f6y\u00fcd\u00fckc\u0259 Allaha sevginin d\u0259r\u0259c\u0259si d\u0259 b\u00f6y\u00fcm\u0259lidir, m\u0259s\u0259l\u0259n, o\u011flu \u0130smay\u0131l\u0131 ona qurban ver\u0259c\u0259k \u0130brahimin sevgisi kimi.\n<\/p>\n<p>\n  Qorxu v\u0259 sevgi (\u015f\u0259xsiyy\u0259t\u0259 p\u0259r\u0259sti\u015f) diktatura v\u0259 avtoritar rejiml\u0259rin d\u0259 \u0259sas silah\u0131d\u0131r.<br \/>\n  <br \/>\n  Bel\u0259 rejiml\u0259rd\u0259 r\u0259hb\u0259r\u0259 allah m\u00fcnasib\u0259ti b\u0259sl\u0259nilir, onun h\u0259r davran\u0131\u015f\u0131na, \u0259m\u0259lin\u0259, fikrin\u0259 fa\u015fizmin \u0259sas\u0131n\u0131 qoymu\u015f Mussolini haqq\u0131nda deyil\u0259n \u201cMussolini h\u0259r zaman haql\u0131d\u0131r\u201d \u015f\u00fcar\u0131yla yana\u015f\u0131l\u0131r v\u0259 haqq qazand\u0131r\u0131l\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  \u0130nsanlar\u0131n sevgisin\u0259 \u00fcmid ed\u0259n m\u0259rhum El\u00e7ib\u0259yin m\u0259\u011flubiyy\u0259tinin k\u00f6k\u00fcnd\u0259 bu duy\u011fulardan birinin \u0259ksik olmas\u0131 dayanr\u0131d\u0131. Ondan qorxmurdular. Allah-pad\u015fah arxetipind\u0259n qurtulmayan xalq\u0131n \u015f\u00fcuralt\u0131 ideal\u0131 \u201cadama ox\u015fayan pad\u015fah\u201d yox, \u201callahl\u0131q ed\u0259n\u201d pad\u015fahd\u0131r; q\u0259hri, q\u0259z\u0259bi v\u0259 \u0259hvi, m\u0259rh\u0259m\u0259ti il\u0259.\n<\/p>\n<p>\n  <b><br \/>\n    5.ALLAHIN \u0130ST\u018fY\u0130 \u0130L\u018f D\u00d6VL\u018fTL\u0130 OLANLAR<br \/>\n  <\/b><br \/>\n  <br \/>\n  \u0130slama g\u00f6r\u0259 \u201cAllah ist\u0259diyi k\u0259sl\u0259rin ruzisini bol, ist\u0259diyini d\u0259 az edir\u201d (R\u0259d: 26, \u0130sra:30, Q\u0259s\u0259s:82, Rum:37 v\u0259 s.). Birinin kas\u0131b, ba\u015fqa birinin sevimli b\u0259nd\u0259 kimi varl\u0131-d\u00f6vl\u0259tli olmas\u0131 allah\u0131n ist\u0259yi il\u0259 ba\u015f verdiyi bu ay\u0259d\u0259n b\u0259lli olur.<br \/>\n  <br \/>\n  Bu arxaik t\u0259s\u0259vv\u00fcr q\u0259dimd\u0259 b\u00fct\u00fcn xalqlarda m\u00f6vcud olub, m\u0259s\u0259l\u0259n, rus dilind\u0259 varl\u0131 m\u0259nas\u0131nda olan \u201cboqat\u0131y\u201d k\u0259lm\u0259sinin k\u00f6k\u00fcnd\u0259ki \u201cboq\u201d allah dem\u0259kdir. Y\u0259ni boqat\u0131y \u2013 varl\u0131, allah\u0131n varland\u0131rd\u0131\u011f\u0131d\u0131r. (M.\u0130lin, E.Seqal)<br \/>\n  <br \/>\n  \u0130slam \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 hakim z\u00fcmr\u0259nin ham\u0131dan varl\u0131 olmas\u0131 v\u0259 bunun normal qar\u015f\u0131lanmas\u0131n\u0131n arxas\u0131nda yen\u0259 d\u0259 allah-pad\u015fah arxetipi dayan\u0131r: var-d\u00f6vl\u0259tli, x\u0259zin\u0259li adam allah\u0131n ist\u0259yi il\u0259 var-d\u00f6vl\u0259tli olur.\n<\/p>\n<p>\n  Bizim dilimizd\u0259 s\u0259rv\u0259tli, z\u0259ngin olma\u011f\u0131n sinonimi kimi var-d\u00f6vl\u0259t s\u00f6z\u00fc i\u015fl\u0259dilir, var (pul, para) s\u00f6z\u00fc il\u0259 d\u00f6vl\u0259t (iqtidar, hakimiyy\u0259t) s\u00f6z\u00fc birl\u0259\u015fdirilir. Varl\u0131l\u0131q dem\u0259k olan mal-m\u00fclk s\u00f6z\u00fcnd\u0259 d\u0259 varla iqtidar bir yerd\u0259dir: varl\u0131 o k\u0259sdir ki, h\u0259m \u00e7oxlu davar\u0131 var, (mal) h\u0259m d\u0259 m\u0259likdir, m\u00fclk\u00fc, y\u0259ni h\u00f6kmdarl\u0131\u011f\u0131 var. Var\u0131, mal\u0131 olmayan pad\u015fah\u0131n d\u00f6vl\u0259ti, m\u00fclk\u00fc ola bilm\u0259z. D\u00f6vl\u0259ti, m\u00fclk\u00fc olan\u0131n da var\u0131 yoxdursa ondan pad\u015fah olmaz. M.F.Axundovun \u201cAldanm\u0131\u015f k\u0259vakib\u201d \u0259s\u0259rinin q\u0259hr\u0259man\u0131 Yusif S\u0259rrac n\u0259 q\u0259d\u0259r xalqa can yand\u0131rsa da xeyri olmur, xalq kas\u0131b y\u0259h\u0259r\u00e7ini pad\u015fah kimi g\u00f6rm\u0259k ist\u0259m\u0259yib ona qar\u015f\u0131 \u00fcsyan qald\u0131r\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  <b><br \/>\n    6.T\u00d6VH\u0130D V\u018f \u201cD\u00d6VL\u018fT M\u018fN\u018fM\u201d PR\u0130NS\u0130P\u0130<br \/>\n  <\/b>\n<\/p>\n<p>\n  \u0130slam dininin t\u0259m\u0259l t\u0259l\u0259bl\u0259rind\u0259n biri \u201ct\u00f6vhid\u201d adlan\u0131r: allah t\u0259kdir, kainat\u0131n yegan\u0259 h\u00f6kmdar\u0131d\u0131r. O, d\u00fcnyan\u0131 t\u0259kba\u015f\u0131na idar\u0259 edir, onun \u015f\u0259riki yoxdur, bunun \u0259ksini d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259k allah\u0131n kafirl\u0259rd\u0259n sonra \u0259n sevm\u0259diyi k\u0259sl\u0259rd\u0259n \u2013 m\u00fc\u015frikl\u0259rd\u0259n olmaqd\u0131r. B\u0259nd\u0259 g\u00fcnahlar\u0131n\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fckl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 allaha \u015f\u0259rik qo\u015fmaq \u2013 m\u00fc\u015frik olmaqd\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  T\u00f6vhid t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fc sad\u0259c\u0259 dini sferada metafiziki anlay\u0131\u015f olmay\u0131b, m\u00fcs\u0259lman d\u00f6vl\u0259t \u0259n\u0259n\u0259\u00e7iliyind\u0259 siyasi, iqtisadi sferalara h\u0259r zaman t\u0259tbiq edilib. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 siyasi iqtidara qar\u015f\u0131 h\u0259r hans\u0131 m\u00fcxalif\u0259t \u2013 ilahi nizam\u0131n pozulmas\u0131, allah irad\u0259sin\u0259 g\u0259lm\u0259k kimi qar\u015f\u0131lan\u0131b.<br \/>\n  <br \/>\n  \u0130slam m\u0259zh\u0259bl\u0259rind\u0259n xalq\u0131m\u0131z\u0131n yar\u0131s\u0131ndan \u00e7oxunun daxil oldu\u011fu \u015fi\u0259\u00e7ilikd\u0259 imamlar siyasi v\u0259 dini avtoritarl\u0131\u011fa layiq k\u0259sl\u0259r say\u0131l\u0131r. \u0130mamlar allah\u0131n t\u0259rc\u00fcman\u0131 olduqlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn onlar\u0131n \u0259mrl\u0259ri allah\u0131n \u0259mrl\u0259ridir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 imamlara ita\u0259t dolay\u0131s\u0131yla allaha ita\u0259t, onlara qar\u015f\u0131 \u00fcsyan is\u0259 allaha qar\u015f\u0131 \u00fcsyan kimidir. (Asaf. A. A. Fyzee, A Shiite Greed, London, 1942, s. 96)\n<\/p>\n<p>\n  Hakimiyy\u0259tin t\u0259k \u0259ld\u0259 c\u0259ml\u0259nm\u0259si yaln\u0131z m\u00fcs\u0259lman \u00f6lk\u0259l\u0259rinin tarixind\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u0259n hadis\u0259 deyil, xristian Avropas\u0131n\u0131n da ke\u00e7mi\u015finini b\u00f6y\u00fck bir hiss\u0259sind\u0259 m\u00f6vcud olub. Xristian c\u0259miyy\u0259tl\u0259rind\u0259 d\u0259 siyasi iqtidar g\u00fcc\u00fcn\u00fc allahdan al\u0131rd\u0131.\n<\/p>\n<p>\n  Fransan\u0131 72 il m\u00fctl\u0259q monarxiya qaydalar\u0131yla idar\u0259 ed\u0259n XIV Louisin (XVII-XVIII \u0259sr) \u201cD\u00f6vl\u0259t m\u0259n\u0259m\u201d ifad\u0259si siyasi tarixin z\u0259rb-m\u0259s\u0259ll\u0259rind\u0259ndir. Avropada J.H.Robinsonun yazd\u0131\u011f\u0131 kimi, XVII \u0259srin siyasi n\u0259z\u0259riyy\u0259l\u0259rind\u0259 monarx v\u0259 allah eyniyy\u0259ti \u0259sasland\u0131r\u0131l\u0131rd\u0131, d\u00f6vl\u0259t v\u0259 xalq\u0131n irad\u0259si kral\u0131n \u015f\u0259xsiyy\u0259ti il\u0259 qaynay\u0131b-qar\u0131\u015fm\u0131\u015f say\u0131l\u0131rd\u0131.<br \/>\n  <br \/>\n  Lakin bir-birinin arxas\u0131nca ba\u015f ver\u0259n h\u0259r\u0259katlar \u2013 renessans, reformasiya, maarif\u00e7ilik \u2013 avropal\u0131lar\u0131n \u015f\u00fcurundan allah-pad\u015fah arxetipinin s\u00f6k\u00fcl\u00fcb at\u0131lmas\u0131nda son d\u0259r\u0259c\u0259 ciddi rol oynad\u0131.\n<\/p>\n<p>\n  XVII-XVIII \u0259srl\u0259rd\u0259 ingilis, frans\u0131z, alman maarif\u00e7il\u0259ri o d\u00f6vr\u00fcn hegemon dini g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc olan olan deizmi q\u0131z\u011f\u0131n m\u00fczakir\u0259 edirdil\u0259r. Aristotelin deist allah anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n yenid\u0259n canlanmas\u0131yla allah-kainat \u0259laq\u0259si saatsaz-saat \u0259laq\u0259si kimi t\u0259s\u0259vv\u00fcr edilir, allah b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u0259 passivl\u0259\u015fdirilirdi. Saatsaz olsa-olsa saat\u0131 i\u015f\u0259 saland\u0131r, onun nec\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259si art\u0131q saat\u0131n \u00f6z irad\u0259sin\u0259, avtonomlu\u011funa qal\u0131b. Bu allah anlay\u0131\u015f\u0131 islamdak\u0131 h\u0259r \u015fey\u0259 hakim, h\u0259r \u015feyd\u0259n x\u0259b\u0259rdar, h\u0259r \u015fey\u0259 h\u00f6km ed\u0259n teist allah anlay\u0131\u015f\u0131na b\u0259nz\u0259mir. Maarif\u00e7ilik d\u00f6vr\u00fc Avropas\u0131nda allah\u0131n deist t\u0259s\u0259v\u00fcr\u00fcn\u00fcn ard\u0131nca onun yerini a\u011f\u0131l, rasionall\u0131q v\u0259 bilik alma\u011fa ba\u015flad\u0131. B\u0259nd\u0259 ita\u0259ti \u0259v\u0259zin\u0259 insan azadl\u0131\u011f\u0131 ideyas\u0131 m\u0259rk\u0259z\u0259 g\u0259tirildi. Allah\u0131n bir \u00e7ox funksiyalar\u0131 onun \u0259lind\u0259n al\u0131nd\u0131. Ba\u015fqa c\u00fcr des\u0259k, allah\u0131n yaln\u0131z quru, dekorativ m\u00f6vcudlu\u011fu saxlan\u0131ld\u0131 v\u0259 b\u00fct\u00fcn s\u0259lahiyy\u0259tl\u0259ri darald\u0131l\u0131b simvolik ada s\u0131\u011f\u0131\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131.\n<\/p>\n<p>\n  Bel\u0259likl\u0259, \u201cB\u00fct\u00fcn iqtidarlar allahdan g\u0259lir\u201d (Omnis patestas a Deo) formulas\u0131ndan, \u201cB\u00fct\u00fcn iqtidarlar xalqdan g\u0259lir\u201d (Omnis patestas a papula) formulas\u0131na ke\u00e7id edildi. (G.Sartori). Sad\u0259l\u0259\u015fdirs\u0259k, iqtidar allaha m\u0259xsusdur \u0259v\u0259zin\u0259, iqtidar xalqa m\u0259xsusdur tezisi legitimlik qazand\u0131.\n<\/p>\n<p>\n  Bu g\u00fcn m\u00fcs\u0259lman \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 ba\u015f ver\u0259nl\u0259r h\u0259m d\u0259 allah-pad\u015fah arxetipinin b\u00f6hran\u0131yla ba\u011fl\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  B\u00fct\u00fcn bu yaz\u0131lanlardan sonra ba\u015fdak\u0131 sual\u0131m\u0131 t\u0259krarlay\u0131ram: allah-b\u0259nd\u0259, pad\u015fah-r\u0259iyy\u0259t arxetipi il\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcn\u0259n dindar Az\u0259rbaycan insan\u0131 demokratik c\u0259miyy\u0259t yarada bil\u0259rmi?\n<\/p>\n<p>\n  <b><br \/>\n    Yaz\u0131 m\u00fc\u0259llifin \u015f\u0259xsi m\u00f6vqeyini \u0259ks etdirir&#8230;<br \/>\n  <\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6yd\u0259 Allah, yerd\u0259 prezident<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":48677,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[57],"tags":[],"class_list":["post-173690","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-menim-fikrimce","infinite-scroll-item","generate-columns","tablet-grid-50","mobile-grid-100","grid-parent","grid-33","no-featured-image-padding"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi - MEYDAN.TV<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"az_AZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi - MEYDAN.TV\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"G\u00f6yd\u0259 Allah, yerd\u0259 prezident\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"MEYDAN.TV\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2016-02-16T16:52:23+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/18276.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"500\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"500\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"user-manager\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"user-manager\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/10d11eccf6da3662cf5fdab9806ea91a\"},\"headline\":\"Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi\",\"datePublished\":\"2016-02-16T16:52:23+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/\"},\"wordCount\":3118,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/18276.jpg\",\"articleSection\":[\"M\u0259nim Fikrimc\u0259\"],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/\",\"name\":\"Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi - MEYDAN.TV\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/18276.jpg\",\"datePublished\":\"2016-02-16T16:52:23+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"az\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/18276.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/18276.jpg\",\"width\":500,\"height\":500,\"caption\":\"Source:\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/article\\\/allahla-padsahin-ferqi\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Ana s\u0259hif\u0259\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"M\u0259nim Fikrimc\u0259\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/section\\\/menim-fikrimce\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/\",\"name\":\"MEYDAN.TV\",\"description\":\"Meydan TV Az\u0259rbaycan\u0131n media m\u0259kan\u0131ndak\u0131 alternativ s\u0259sidir\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#organization\",\"name\":\"Meydan TV\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/07\\\/meydan-logo.svg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2021\\\/07\\\/meydan-logo.svg\",\"width\":195,\"height\":46,\"caption\":\"Meydan TV\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.meydan.tv\\\/az\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/10d11eccf6da3662cf5fdab9806ea91a\",\"name\":\"user-manager\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi - MEYDAN.TV","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/","og_locale":"az_AZ","og_type":"article","og_title":"Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi - MEYDAN.TV","og_description":"G\u00f6yd\u0259 Allah, yerd\u0259 prezident","og_url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/","og_site_name":"MEYDAN.TV","article_published_time":"2016-02-16T16:52:23+00:00","og_image":[{"width":500,"height":500,"url":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/18276.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"user-manager","twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/"},"author":{"name":"user-manager","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/person\/10d11eccf6da3662cf5fdab9806ea91a"},"headline":"Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi","datePublished":"2016-02-16T16:52:23+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/"},"wordCount":3118,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/18276.jpg","articleSection":["M\u0259nim Fikrimc\u0259"],"inLanguage":"az"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/","name":"Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi - MEYDAN.TV","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/18276.jpg","datePublished":"2016-02-16T16:52:23+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/#breadcrumb"},"inLanguage":"az","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/18276.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/18276.jpg","width":500,"height":500,"caption":"Source:"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/allahla-padsahin-ferqi\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Ana s\u0259hif\u0259","item":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"M\u0259nim Fikrimc\u0259","item":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/section\/menim-fikrimce\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Allahla pad\u015fah\u0131n f\u0259rqi"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#website","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/","name":"MEYDAN.TV","description":"Meydan TV Az\u0259rbaycan\u0131n media m\u0259kan\u0131ndak\u0131 alternativ s\u0259sidir","publisher":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"az"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#organization","name":"Meydan TV","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/meydan-logo.svg","contentUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/meydan-logo.svg","width":195,"height":46,"caption":"Meydan TV"},"image":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/person\/10d11eccf6da3662cf5fdab9806ea91a","name":"user-manager"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/173690","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=173690"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/173690\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/48677"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=173690"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=173690"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=173690"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}