{"id":167733,"date":"2015-04-30T12:51:56","date_gmt":"2015-04-30T12:51:56","guid":{"rendered":"https:\/\/www.meydan.tv\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/"},"modified":"2015-04-30T12:51:56","modified_gmt":"2015-04-30T12:51:56","slug":"neft-yene-100-dollar-olsa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/","title":{"rendered":"Neft yen\u0259 100 dollar olsa&#8230;"},"content":{"rendered":"<figure class=\"wp-block-image size-large\">\n  <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/23501\/\" alt=\"\" class=\"wp-image-23501\"\/><figcaption><\/figcaption><\/figure>\n<figure class=\"wp-block-image size-large\">\n  <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/23504\/\" alt=\"\" class=\"wp-image-23504\"\/><figcaption><\/figcaption><\/figure>\n<p>\n  <i><br \/>\n    \u018fks halda bundan sonra da y\u00fcks\u0259k neft g\u0259lirl\u0259ri \u00f6lk\u0259d\u0259n daha \u00e7ox, bu pullara s\u0259r\u0259ncam ver\u0259nl\u0259rin d\u0259rdl\u0259rin\u0259 m\u0259lh\u0259m olacaq<br \/>\n  <\/i>\n<\/p>\n<p>\n  Ax\u0131r 8 ayda neftin qiym\u0259ti 110 dollardan 45 dollara q\u0259d\u0259r ucuzla\u015fd\u0131. C\u0259miyy\u0259timiz t\u0259la\u015fa, h\u00f6kum\u0259timiz s\u0259ks\u0259k\u0259y\u0259 d\u00fc\u015fd\u00fc. C\u0259miyy\u0259t d\u0259, h\u00f6kum\u0259t d\u0259 \u201cneft 100 dollar olmasa, batd\u0131q\u201d d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sin\u0259 t\u0259slim oldu.\n<\/p>\n<p>\n  B\u00f6y\u00fck \u00e7oxluq neftin t\u0259z\u0259d\u0259n \u201c100 dollarl\u0131q zirv\u0259ni\u201d f\u0259th etm\u0259sinin h\u0259sr\u0259til\u0259 ya\u015fay\u0131r. H\u0259r k\u0259si anlamaq olar \u2013 sad\u0259 insanlar d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr ki, h\u00f6kum\u0259t b\u00fcdc\u0259ni neftd\u0259n formala\u015fd\u0131r\u0131r, neft ucuz qalsa maa\u015flar, pensiyalar l\u0259ngiy\u0259, proses uzun \u00e7\u0259ks\u0259, h\u0259tta qay\u00e7\u0131lana bil\u0259r. Bu, h\u0259m d\u0259 onun g\u00f6st\u0259ricidir ki, insanlar qeyri-neft sah\u0259l\u0259rinin inki\u015faf\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 r\u0259smi t\u0259bli\u011fata inanm\u0131rlar. \u0130nanm\u0131rlar ki, neftd\u0259nk\u0259nar sah\u0259l\u0259r hesab\u0131na h\u0259tta \u00e7ox y\u00fcks\u0259k m\u0259bl\u0259\u011fd\u0259 olmayan maa\u015f v\u0259 pensiyalar\u0131n\u0131 bahal\u0131 neft eras\u0131nda ald\u0131qlar\u0131 kimi sabit \u015f\u0259kild\u0259, problemsiz yen\u0259 d\u0259 ala bil\u0259c\u0259kl\u0259r.\n<\/p>\n<p>\n  H\u00f6kum\u0259tin ucuz neftd\u0259n yana \u0259ndi\u015f\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn daha tutarl\u0131 s\u0259b\u0259bl\u0259ri var: son bir ne\u00e7\u0259 ild\u0259 iqtisadiyyat \u201c100 dollarl\u0131q neft\u201d relsl\u0259ri \u00fcz\u0259rin\u0259 ke\u00e7irilib. B\u00fcdc\u0259, \u00f6lk\u0259nin ixracat\u0131, t\u0259diyy\u0259 balans\u0131, \u00dcmumi Daxili M\u0259hsul kimi b\u00fct\u00fcn m\u00fch\u00fcm iqtisadi g\u00f6st\u0259ricil\u0259r bu qiym\u0259t s\u0259viyy\u0259sin\u0259 uy\u011funla\u015f\u0131b. \u00d6t\u0259n 5 ayda ba\u015f ver\u0259nl\u0259r g\u00f6st\u0259rdi ki, manat\u0131n \u201cd\u00f6z\u00fcm potensial\u0131\u201d da \u201c100 dollarl\u0131q neft\u201d h\u0259ddi \u00fc\u00e7\u00fcn ke\u00e7\u0259rlidir.\n<\/p>\n<p>\n  Son 2 h\u0259ft\u0259d\u0259 is\u0259 d\u00fcnya bazarlar\u0131nda neftin qiym\u0259ti yenid\u0259n bahalan\u0131b. \u00d6t\u0259n ilin noyabr\u0131ndan sonra ilk d\u0259f\u0259 olaraq Az\u0259rbaycan neftinin qiym\u0259ti 65 dollara q\u0259d\u0259r y\u00fcks\u0259lib. Hesab ed\u0259k ki, neftin qiym\u0259ti lap el\u0259 sabah yenid\u0259n 100 dollar oldu, &#8220;\u018fsrin m\u00fcqavil\u0259si&#8221; bit\u0259n\u0259d\u0259k bu s\u0259viyy\u0259d\u0259 qald\u0131, yen\u0259 manat\u0131n dollara m\u0259z\u0259nn\u0259sini valyuta ya\u011f\u0131\u015f\u0131 alt\u0131nda endi \u0259vv\u0259lki 78 q\u0259piy\u0259. Ax\u0131 c\u0259mi 5-6 il sonra hasilat\u0131n k\u0259skin azalmas\u0131 n\u0259tic\u0259sind\u0259 neft eras\u0131 bit\u0259n kimi yen\u0259 d\u0259 indi oldu\u011fu kimi c\u0259mi 3-5 aya \u00f6lk\u0259 a\u011f\u0131r duruma d\u00fc\u015f\u0259c\u0259k. Amma o zaman qiym\u0259tinin qalxaca\u011f\u0131na \u00fcmid etm\u0259y\u0259 neft d\u0259 olmayacaq.\n<\/p>\n<p>\n  Qaz layih\u0259l\u0259rin\u0259 \u00fcmidl\u0259m\u0259k is\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc aldatmaqd\u0131r. \u00c7\u00fcnki yax\u0131n 20 ild\u0259 Az\u0259rbaycan \u00fc\u00e7\u00fcn proqnozla\u015fd\u0131r\u0131lan qaz hasilat\u0131 v\u0259 ondan h\u00f6kum\u0259tin \u0259ld\u0259 ed\u0259c\u0259yi g\u0259lirl\u0259r h\u0259tta qiym\u0259tl\u0259rin indiki s\u0259viyyy\u0259d\u0259 qalaca\u011f\u0131 t\u0259dqird\u0259 bel\u0259 neft qazanclar\u0131n\u0131n 35-40 faizind\u0259n \u00e7ox olmayacaq. \u0130nanmayanlar h\u0259r 1 milyard kubmetr qaz\u0131n h\u0259r 1 milyon ton neft\u0259 ekvivalentini taps\u0131nlar, 2030-cu il\u0259d\u0259k Az\u0259rbaycan qaz hasilat\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 proqnozlara baxs\u0131nlar, bu arqumentin n\u0259 q\u0259d\u0259r real olduqlar\u0131n\u0131 \u00f6zl\u0259ri d\u0259 g\u00f6r\u0259c\u0259kl\u0259r.\n<\/p>\n<p>\n  Manat\u0131, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 iqtisadiyyat\u0131m\u0131z\u0131 neftin ucuz oldu\u011fu d\u00f6vrd\u0259 h\u00f6kum\u0259t c\u0259mi 4 ay ayaqda tuta bildi. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 h\u00f6kum\u0259t hasilat\u0131n haz\u0131rk\u0131 ucuz neft d\u00f6vr\u00fcn\u00fc postneft d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn art\u0131q ba\u015flanmas\u0131 kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndirs\u0259, h\u0259tta neft sabah 100 dollar olsa bel\u0259, b\u00fcdc\u0259ni 50 dollar\u0131n \u00fcz\u0259rind\u0259n qurma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fsa, \u00f6lk\u0259miz bundan udacaq. Neft t\u0259kc\u0259 d\u00f6vl\u0259t idar\u0259etm\u0259sini t\u0259nb\u0259ll\u0259\u015fdirmir. B\u00f6y\u00fck neft pullar\u0131 h\u0259m\u00e7inin\u00a0 korrupsiya v\u0259 qeyri-\u015f\u0259ffaf f\u0259aliyy\u0259ti stimulla\u015fd\u0131r\u0131r. \u0130qtisadi diversifikasiyaya, \u00e7evik v\u0259 s\u0259m\u0259r\u0259li institutlar\u0131n formala\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na mara\u011f\u0131 sars\u0131d\u0131r.\n<\/p>\n<p>\n  \u0130qtisadi diversifikasiya demi\u015fk\u0259n, \u00f6t\u0259n ilin fevral\u0131nda D\u00fcnya Bank\u0131 &#8220;\u015eax\u0259l\u0259nmi\u015f inki\u015faf. Avrasiya regionunda t\u0259bii resurslar\u0131n s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259si&#8221; adl\u0131 t\u0259dqiqat haz\u0131rlam\u0131\u015fd\u0131. T\u0259dqiqatda MDB-nin resurslarla z\u0259ngin \u00f6lk\u0259l\u0259rinin iqtisadi durumu regionun dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259ri, h\u0259m\u00e7inin resurslarla z\u0259ngin d\u00fcnya d\u00f6vl\u0259tl\u0259ril\u0259 m\u00fcqayis\u0259li \u015f\u0259kild\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irilir. Bank ekspertl\u0259rinin g\u0259ldiyi \u0259sas n\u0259tic\u0259 budur ki, resurs l\u0259n\u0259tind\u0259n qa\u00e7maq \u00fc\u00e7\u00fcn 3 fundamental\u00a0problemi h\u0259ll edilm\u0259lidir: t\u0259hsilin keyfiyy\u0259ti y\u00fcks\u0259ldilm\u0259li, r\u0259qab\u0259t\u0259 meydan verib \u00f6z\u0259l sektorun s\u00fcr\u0259tli inki\u015faf\u0131 t\u0259min\u00a0 edilm\u0259li, d\u00f6vl\u0259t maliyy\u0259sinin sabitliyin\u0259 v\u0259 effektiv istifad\u0259sin\u0259 t\u0259minat ver\u0259n m\u00fck\u0259mm\u0259l iqtisadi institutlar formala\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Hesabatda regionumuzun resursla z\u0259ngin \u00f6lk\u0259l\u0259rinin ham\u0131s\u0131nda &#8220;holland sindromu&#8221; riskinin olmas\u0131 t\u0259hl\u00fck\u0259sin\u0259 diqq\u0259t \u00e7\u0259kilib. V\u0259 \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n biri kimi milli valyutalar\u0131n real effektiv kursunun k\u0259skin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259si g\u00f6st\u0259rilir. Hesabatda Az\u0259rbaycan Rusiya v\u0259 Qazax\u0131stanla m\u00fcqayis\u0259d\u0259 daha y\u00fcks\u0259k resurs as\u0131l\u0131l\u0131\u011f\u0131 olan \u00f6lk\u0259 kimi xarakteriz\u0259 edilir.\u00a0 T\u0259dqiqata c\u0259lb edil\u0259n resurs \u00f6lk\u0259l\u0259ri 3 qrupa b\u00f6l\u00fcn\u00fcb. Y\u00fcks\u0259k inki\u015fafa malik \u00f6lk\u0259l\u0259r (Norve\u00e7, Kanada, Avstraliya v\u0259 s.), iqtisadiyyat\u0131n\u0131 u\u011furla inki\u015faf etdir\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259r (\u00c7ili, Botsvan, Qazax\u0131stan\u00a0 v\u0259 s.) v\u0259 az effektiv iqtisadiyyata malik \u00f6lk\u0259l\u0259r (T\u00fcrkm\u0259nistan, Venesuela, Az\u0259rbaycan). D\u00fcnya Bank\u0131 ekspertl\u0259rinin t\u0259hlill\u0259ri d\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, Az\u0259rbaycan b\u00f6y\u00fck neft pullar\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 \u015fax\u0259l\u0259nmi\u015f v\u0259 effektiv iqtisadiyyat\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 imkanlar\u0131n\u0131 d\u0259y\u0259rl\u0259ndir\u0259 bilm\u0259yib.\n<\/p>\n<p>\n  \u018fslind\u0259 \u201cb\u00fcdc\u0259 iqtisadiyyat\u0131n g\u00fczg\u00fcs\u00fcd\u00fcr\u201d dey\u0259nl\u0259r yan\u0131lm\u0131rlar. \u00d6t\u0259n 10 ild\u0259 h\u0259cmi neft pullar\u0131 hesab\u0131na 20 d\u0259f\u0259d\u0259n \u00e7ox artan d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259sinin prioritet olaraq hans\u0131 istiqam\u0259tl\u0259r\u0259 x\u0259rcl\u0259ndiyin\u0259 diqq\u0259t yetirm\u0259k kifay\u0259tdir ki, \u201c100 dollarl\u0131q neft eras\u0131\u201dn\u0131n Az\u0259rbaycan\u0131n sosial-iqtisadi inki\u015faf\u0131na t\u00f6hf\u0259l\u0259ri haqda fikir y\u00fcr\u00fctm\u0259k olsun. 2005-2014-c\u00fc ill\u0259rd\u0259 d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259sinin \u00fcmumi g\u0259lirl\u0259ri 111.3 milyard manat olub ki, h\u0259min m\u0259bl\u0259\u011fin 81.3 milyard manat\u0131n\u0131 (73.3 faiz) neft g\u0259lirl\u0259ri t\u0259\u015fkil edib. Bu v\u0259saitin 0.9%-i (1 milyard manat) ali t\u0259hsil\u0259, 3.5%-i (4 milyard manat) s\u0259hiyy\u0259y\u0259, 5.2%-i (6 milyard manat) orta t\u0259hsil\u0259, 5.8%-i (6.7 milyard manat) h\u00fcquq-m\u00fchafiz\u0259y\u0259, 9.7%-i (11.3 milyard manat) sosial m\u00fcdafi\u0259y\u0259, 34.4%-i (39.8 milyard manat) m\u00fcxt\u0259lif tikinti layih\u0259l\u0259rin\u0259 x\u0259rcl\u0259nib. S\u0259hiyy\u0259 v\u0259 t\u0259hsil infrastrukturuna ayr\u0131lan investisiya x\u0259rcl\u0259rini d\u0259 n\u0259z\u0259r\u0259 alsaq, b\u00f6y\u00fck neft pullar\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 bu t\u0259hsil v\u0259 s\u0259hiyy\u0259y\u0259 d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259sinin maksimum 12-13%-i x\u0259rcl\u0259nib. Bu tarixi v\u0259 yorucu g\u00f6r\u00fcn\u0259n \u00e7oxlu r\u0259q\u0259ml\u0259ri h\u0259m d\u0259 ona g\u00f6r\u0259 xat\u0131rlad\u0131ram ki, bel\u0259 n\u0259h\u0259ng x\u0259rcl\u0259m\u0259l\u0259r d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 n\u0259d\u0259n \u00f6lk\u0259d\u0259 informasiya texnologiyalar\u0131na \u0259saslanan, 15-17 ya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131n el\u0259 orta t\u0259hsil m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259 y\u00fcks\u0259k texnoloji bilikl\u0259r qazanmas\u0131na t\u0259minat ver\u0259n \u0259n az\u0131 10-15 pulsuz lisey a\u00e7\u0131lmad\u0131? Niy\u0259 illik t\u0259hsil haqq\u0131 20 min dollar\u0131 \u00f6t\u0259n \u201cOxford\u201d tipli, amma d\u00f6vl\u0259tin maliyy\u0259l\u0259\u015fdirdiyi \u0259n az\u0131 50 ingilisdilli orta m\u0259kt\u0259b yarad\u0131lmad\u0131 Az\u0259rbaycanda?\n<\/p>\n<p>\n  \u018fksin\u0259 \u00f6lk\u0259y\u0259 neft pullar\u0131n\u0131n ax\u0131n\u0131 g\u00fccl\u0259ndikc\u0259 insanlar\u0131n, x\u00fcsus\u0259n yoxsul t\u0259b\u0259q\u0259nin ali t\u0259hsil\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f imkan\u0131 m\u0259hdudla\u015fma\u011fa ba\u015flad\u0131. \u018fg\u0259r 2004-c\u00fc ild\u0259 d\u00f6vl\u0259t universitetl\u0259rinin \u00f6d\u0259ni\u015fli ixtisaslar\u0131 \u00fczr\u0259 q\u0259bul olan t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rin \u00fcmumi q\u0259bulda pay\u0131 40 faiz \u0259traf\u0131nda olmu\u015fdusa, 2014-c\u00fc ild\u0259 bu g\u00f6st\u0259rici 67 faiz\u0259 \u00e7at\u0131b.\n<\/p>\n<p>\n  M\u00fcqayis\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn deyim ki, Az\u0259rbaycandan 6 il sonra Neft Fondu yaradan Avstraliya resurs g\u0259lirl\u0259ri \u0259sas\u0131nda \u0259lav\u0259 2 fond da yaratd\u0131 &#8211; T\u0259hsilin \u0130nki\u015faf\u0131 v\u0259 S\u0259hiyy\u0259nin \u0130nki\u015faf\u0131 Fondlar\u0131. 2006-c\u0131 ild\u0259 suveren fond haqq\u0131nda q\u0259bul olunan qanuna g\u00f6r\u0259, h\u00f6kum\u0259t 2020-ci il\u0259d\u0259k G\u0259l\u0259c\u0259k N\u0259sill\u0259r Fondunu x\u0259rcl\u0259y\u0259 bilm\u0259z. Amma T\u0259hsil v\u0259 S\u0259hiyy\u0259nin \u0130nki\u015faf fondlar\u0131n\u0131 m\u0259hz t\u0259yinatlar\u0131na uy\u011fun x\u0259rcl\u0259m\u0259lidi.\n<\/p>\n<p>\n  B\u00f6y\u00fck neft pullar\u0131 \u00f6lk\u0259d\u0259 tibbi s\u0131\u011forta sistemini yarada bilm\u0259di. H\u00f6kum\u0259t \u00f6lk\u0259d\u0259 pulsuz s\u0259hiyy\u0259nin m\u00f6vcud oldu\u011funu des\u0259 d\u0259, insanlar yaln\u0131z \u015f\u0259xsi v\u0259saitl\u0259ri hesab\u0131na m\u00fcalic\u0259 almaq imkan\u0131na malikdir. \u0130\u015fl\u0259y\u0259n \u0259hali bir t\u0259r\u0259f\u0259, h\u00f6kum\u0259t he\u00e7 olmazsa b\u00f6y\u00fck imkanlar d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 azya\u015fl\u0131 u\u015faqlar\u0131n, pensiya\u00e7\u0131lar\u0131n v\u0259 \u0259lill\u0259rin bel\u0259 tibbi s\u0131\u011forta sistemil\u0259 \u0259hat\u0259sin\u0259 \u015f\u0259rait yaratmad\u0131. Bu g\u00fcn Az\u0259rbaycanda d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259si vasit\u0259sil\u0259 \u00f6lk\u0259 \u0259halisinin h\u0259r n\u0259f\u0259ri hesab\u0131 il\u0259 c\u0259mi 70 dollar s\u0259hiyy\u0259 x\u0259rci ayr\u0131l\u0131r.\u00a0 Halbuki \u0259halinin il \u0259rzind\u0259 \u00f6z cibind\u0259 x\u0259rcl\u0259diyi v\u0259sait bundan bir ne\u00e7\u0259 d\u0259f\u0259 \u00e7oxdur. M\u00fcqayis\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn deyim ki, m\u0259s\u0259l\u0259n, postsovet \u00f6lk\u0259si olan ki\u00e7ik Estoniyada Tibbi S\u0131\u011forta Fondu v\u0259 d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259si vasit\u0259sil\u0259 \u00f6lk\u0259nin h\u0259r v\u0259t\u0259nda\u015f\u0131na 1300 avro s\u0259hiyy\u0259 x\u0259rci ayr\u0131l\u0131r. Bu 2 m\u0259nb\u0259 hesab\u0131na d\u00f6vl\u0259t s\u0259hiyy\u0259 x\u0259rcl\u0259rinin t\u0259xmin\u0259n 80%-ni qar\u015f\u0131lay\u0131r. H\u0259l\u0259 bunula bel\u0259 Estoniyan\u0131n s\u0259hiyy\u0259 naziri mediaya m\u00fcsahib\u0259sind\u0259 deyir ki, Avropa Birliyinin k\u00f6hn\u0259 \u00fczvl\u0259ri \u00fczr\u0259 adamba\u015f\u0131na s\u0259hiyy\u0259 x\u0259rcl\u0259ri orta hesabla 3300 avrodu v\u0259 h\u0259d\u0259fimiz h\u0259min s\u0259viyy\u0259y\u0259 \u00e7atmaqd\u0131. Bu \u00f6lk\u0259d\u0259 19 ya\u015f\u0131nad\u0259k v\u0259t\u0259nda\u015flar v\u0259 pensiya ya\u015fl\u0131 \u015f\u0259xsl\u0259r tam h\u0259cmd\u0259 d\u00f6vl\u0259t tibbi s\u0131\u011fortas\u0131 hesab\u0131na ya\u015fay\u0131rlar. Art\u0131q qon\u015fu G\u00fcrc\u00fcstanda da \u0259halinin t\u0259xmin\u0259n yar\u0131s\u0131n\u0131n tibbi s\u0131\u011forta il\u0259 \u0259hat\u0259si t\u0259min edilib.\n<\/p>\n<p>\n  Dem\u0259li, \u201c100 dollarl\u0131q neft eras\u0131\u201dn\u0131n yenid\u0259n qay\u0131tmas\u0131 il\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259 h\u0259ll olmur. Bizim h\u00f6kum\u0259t neft pulu fontan vuranda da yanl\u0131\u015f d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259d\u0259 idi: el\u0259 bilirdi ki, n\u0259h\u0259ng pullar x\u0259rcl\u0259m\u0259kl\u0259 b\u00fct\u00fcn probleml\u0259ri h\u0259ll etm\u0259k olur &#8211; he\u00e7 bir islahat aparmadan.\n<\/p>\n<p>\n  Pul k\u0259skin azalanda da yanl\u0131\u015f d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259d\u0259di &#8211;\u00a0 yen\u0259 d\u0259 fikirl\u0259\u015firl\u0259r ki, he\u00e7 bir idar\u0259etm\u0259 islahat\u0131 aparmadan yaln\u0131z b\u00fcdc\u0259ni qay\u00e7\u0131lamaqla b\u00f6hrandan yaxa qurtara bil\u0259c\u0259kl\u0259r. B\u00fcdc\u0259 islahatlar\u0131 apar\u0131lmal\u0131, b\u00fcdc\u0259 x\u0259rcl\u0259rinin b\u00fcdc\u0259 proqramlar\u0131na, n\u0259tic\u0259lilik v\u0259 effektivlik g\u00f6st\u0259ricil\u0259rin\u0259, ictimai n\u0259zar\u0259t mexanizml\u0259rinin t\u0259tbiqin\u0259 \u0259saslanan idar\u0259\u00e7iliyin\u0259 ke\u00e7id t\u0259min olunmal\u0131d\u0131r. D\u00f6vl\u0259t idar\u0259etm\u0259 aparat\u0131 yenid\u0259n t\u0259\u015fkil edilm\u0259li, Q\u0259rb \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 t\u0259tbiq edil\u0259n m\u00fcqavil\u0259 sistemin\u0259 ke\u00e7id t\u0259min olunmal, b\u00fcdc\u0259d\u0259n maliyy\u0259 alan h\u0259r bir d\u00f6vl\u0259t qurumu m\u0259rk\u0259zi h\u00f6kum\u0259tl\u0259 \u00f6z f\u00fcnksiyalar\u0131na v\u0259 proqram \u00f6hd\u0259likl\u0131rin\u0259 uy\u011fun m\u00fcqavil\u0259 ba\u011flamal\u0131, onlar\u0131n h\u0259r biri \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox konkret m\u0259suliyy\u0259t mexanizml\u0259ri m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259lidir.\n<\/p>\n<p>\n  \u018fks halda bundan sonra da y\u00fcks\u0259k neft g\u0259lirl\u0259ri \u00f6lk\u0259d\u0259n daha \u00e7ox, bu pullara s\u0259r\u0259ncam ver\u0259nl\u0259rin d\u0259rdl\u0259rin\u0259 m\u0259lh\u0259m olacaq.\n<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u018fks halda bundan sonra da y\u00fcks\u0259k neft g\u0259lirl\u0259ri \u00f6lk\u0259d\u0259n daha \u00e7ox, bu pullara s\u0259r\u0259ncam ver\u0259nl\u0259rin d\u0259rdl\u0259rin\u0259 m\u0259lh\u0259m olacaq<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":23501,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","footnotes":""},"categories":[56],"tags":[],"class_list":["post-167733","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-xeberler","infinite-scroll-item","generate-columns","tablet-grid-50","mobile-grid-100","grid-parent","grid-33","no-featured-image-padding"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Neft yen\u0259 100 dollar olsa... - MEYDAN.TV<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"az_AZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Neft yen\u0259 100 dollar olsa... - MEYDAN.TV\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\u018fks halda bundan sonra da y\u00fcks\u0259k neft g\u0259lirl\u0259ri \u00f6lk\u0259d\u0259n daha \u00e7ox, bu pullara s\u0259r\u0259ncam ver\u0259nl\u0259rin d\u0259rdl\u0259rin\u0259 m\u0259lh\u0259m olacaq\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"MEYDAN.TV\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2015-04-30T12:51:56+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/8544.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"500\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"304\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Neft yen\u0259 100 dollar olsa... - MEYDAN.TV","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/","og_locale":"az_AZ","og_type":"article","og_title":"Neft yen\u0259 100 dollar olsa... - MEYDAN.TV","og_description":"\u018fks halda bundan sonra da y\u00fcks\u0259k neft g\u0259lirl\u0259ri \u00f6lk\u0259d\u0259n daha \u00e7ox, bu pullara s\u0259r\u0259ncam ver\u0259nl\u0259rin d\u0259rdl\u0259rin\u0259 m\u0259lh\u0259m olacaq","og_url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/","og_site_name":"MEYDAN.TV","article_published_time":"2015-04-30T12:51:56+00:00","og_image":[{"width":500,"height":304,"url":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/8544.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/"},"author":{"name":"user-manager","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/person\/10d11eccf6da3662cf5fdab9806ea91a"},"headline":"Neft yen\u0259 100 dollar olsa&#8230;","datePublished":"2015-04-30T12:51:56+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/"},"wordCount":2005,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/8544.jpg","articleSection":["X\u0259b\u0259rl\u0259r"],"inLanguage":"az"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/","name":"Neft yen\u0259 100 dollar olsa... - MEYDAN.TV","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/8544.jpg","datePublished":"2015-04-30T12:51:56+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/#breadcrumb"},"inLanguage":"az","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/8544.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/8544.jpg","width":500,"height":304,"caption":"Source:"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/article\/neft-yene-100-dollar-olsa\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Ana s\u0259hif\u0259","item":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"X\u0259b\u0259rl\u0259r","item":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/section\/xeberler\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Neft yen\u0259 100 dollar olsa&#8230;"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#website","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/","name":"MEYDAN.TV","description":"Meydan TV Az\u0259rbaycan\u0131n media m\u0259kan\u0131ndak\u0131 alternativ s\u0259sidir","publisher":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"az"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#organization","name":"Meydan TV","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/meydan-logo.svg","contentUrl":"https:\/\/www.meydan.tv\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/meydan-logo.svg","width":195,"height":46,"caption":"Meydan TV"},"image":{"@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/#\/schema\/person\/10d11eccf6da3662cf5fdab9806ea91a","name":"user-manager"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/167733","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=167733"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/167733\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/23501"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=167733"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=167733"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.meydan.tv\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=167733"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}